<span lang="FA">تحلیل همدیدی-دینامیکی موردی بارش های فرین در منطقه غرب و جنوب غرب ایران

در این پژوهش برای شناسایی بارش های فرین از داده هایGPCP با تفکیک افقی ˚۱Î˚۱ برای منطقه غرب و جنوب غرب ایران طی دوره ده ساله ۲۰۱۳ تا ۲۰۲۲ استفاده شده است. با استفاده از آستانه صدک ۹۵، به ترتیب سه مورد مطالعاتی در ماه نوامبر سال های ۲۰۱۴، ۲۰۱۸ و ۲۰۲۰ بر مبنای بیشترین فراوانی و پوشش نقاط شبکه ای انتخاب شدند. برای انجام تحلیل همدیدی و دینامیکی، از داده های ERA۵ با تفکیک افقی ˚۲۵/۰Î˚۲۵/۰ استفاده شد. در تحلیل همدیدی، نقشه های فشار میانگین تراز دریا، دما، رطوبت ویژه و بردار باد در تراز ۷۰۰ هکتوپاسکال، ارتفاع ژئوپتانسیلی به همراه بردار باد در تراز ۵۰۰ هکتوپاسکال و بردار باد در تراز ۲۰۰ هکتوپاسکال ترسیم شدند. تحلیل دینامیکی نیز با کمک معادله امگای شبه زمینگرد به صورت بردار انجام شد که شامل سه واداشت واگرایی بردار ، گرمایش بادررو و بتا است. اثر این واداشت ها بر سرعت قائم در ترازهای مختلف جو شامل ۷۰۰، ۵۰۰ و ۲۰۰ هکتوپاسکال تحلیل شدند. نتایج تحلیل همدیدی نشان داد که ناوه سرد عمیق، انتقال رطوبت جنوبی و تقویت جریان جتی جنب حاره ای در هر سه مورد حضور دارد. فروپاشی سامانه در هر سه مورد با حرکت شرق سو و قطع منابع رطوبت رخ می دهد. از نظر دینامیکی، در تراز ۷۰۰ هکتوپاسکال، جمله گرمایش بادررو در مورد اول و دوم غالب بوده است. در تراز ۵۰۰ هکتوپاسکال، نقش واگرایی بردار و گرمایش بادررو مشهودتر است، هرچند نقش واگرایی بردار در مورد سوم شاخص تر است.

کلیدواژه ها:

بارش فرین ، بردار ، سرعت قائم ، گرمایش بادررو ، معادله امگا