مقدمه: عدالت در نظام سلامت از اصول اساسی توسعه پایدار در جوامع است و نیازمند ابزارهای ارزیابی دقیقی می باشد. این مطالعه با هدف طراحی و اعتبارسنجی مقیاسی برای ارزیابی شاخص های عدالت در نظام سلامت ایران انجام شد. روش کار: در این مطالعه از رویکرد ترکیبی اکتشافی متوالی با تاکید بر بخش کمی استفاده شد. ابزار بر اساس شاخص های بخش کیفی طراحی و با استفاده از روایی صوری (کیفی و کمی)، محتوایی (CVR و CVI) و همزمان اعتبارسنجی شد. تحلیل سازه از طریق
تحلیل عاملی اکتشافی و تاییدی انجام شد. جامعه آماری پژوهش شامل ۹۰۰ نفر از مراجعین به مراکز بهداشتی درمانی وابسته به دانشگاه علوم پزشکی شاهرود - ایران، در سال ۱۴۰۱ بود. از روش های نمونه گیری خوشه ای و سیستماتیک استفاده شد و ۸۸۹ پرسشنامه کاملا تکمیل شده جمع آوری گردید. داده ها با استفاده از نرم افزارهای SPSS و LISREL تجزیه و تحلیل شدند. نتایج: در بخش کیفی، نه بعد کلیدی عدالت شناسایی شد. روایی ابزار با استفاده از روایی صوری، محتوایی (CVR و CVI به ترتیب از ۰.۸۰ تا ۱.۰۰ و ۰.۸۳ تا ۰.۹۷) و همزمان تایید شد.
تحلیل عاملی اکتشافی و تاییدی، ساختار نه عاملی با شاخص های برازش خوب (RMSEA= ۰.۰۴۰، CFI= ۰.۹۹) را نشان داد. پایایی با ضریب آلفای کرونباخ ۰.۹۲۳ تایید شد. نتیجه گیری: مقیاس ارزیابی عدالت در نظام سلامت ایران روا و پایا است و برای تحقیقات و سیاست گذاری های مرتبط با عدالت در نظام سلامت مناسب است. این ابزار، اندازه گیری جامع و دقیقی از شاخص های عدالت ارائه می دهد که برای شناسایی نقاط قوت و ضعف نظام سلامت بسیار مهم است.