علم قدسی در برابر علم مدرن در اندیشه سید حسین نصر؛ بازتاب مبانی معرفت شناختی و پیامدهای سیاسی در سنت گرایی معاصر

این مقاله به بررسی تقابل بنیادین علم قدسی و علم مدرن از منظر سنت گرایان معاصر می پردازد. این پژوهش با رویکردی تفسیری-تحلیلی و با توجه به زمینه های فکری و تاریخی شکل گیری اندیشه سنت گرایان نشان می دهد که نقد ریشه ای ایشان از علم جدید، نه نقد صرفا فنی، بلکه بخشی جدایی ناپذیر از نفی تمام عیار جهان بینی تجدد و پیامدهای سیاسی-اجتماعی آن است. مقاله در سه بخش اصلی سامان یافته است: نخست، تمایزات معرفت شناختی و متافیزیکی علوم سنتی و مدرن تبیین می شود. دوم، نقد علم سکولار و تکنولوژی مدرن در پرتو مفاهیمی چون قداست زدایی از طبیعت و بحران معنا تحلیل می شود. سوم، جایگاه محوری علم قدسی در ترسیم نظام سیاسی مطلوب سنت گرایان که مبتنی بر اصل عدم مساوات و ولایت فیلسوف-حکیم است، مورد واکاوی قرار می گیرد. استدلال اصلی مقاله آن است که از نگاه سنت گرایانی چون نصر، احیای علم قدسی تنها راه برون رفت از بحران های چندبعدی جهان متجدد و احیای نظم سیاسی مبتنی بر حقایق ازلی و ابدی حکمت خالده است. برای غنای تحلیل، مثال های تاریخی از سنت های غیراسلامی (هند باستان و چین سنتی)، مقایسه با متفکران ایرانی، راهکارهای عملی برای احیای علم قدسی و نقش نصر در گفت وگوهای میان فرهنگی نیز بررسی شده است.

کلیدواژه ها:

علم قدسی ، علم مدرن ، سنت گرایی ، سید حسین نصر ، حکمت خالده ، تکنولوژی ، نظام سیاسی