حکمرانی جهانی داده های ژنومی و الگوریتمی؛ مطالعه تطبیقی تعهدات و ظرفیت های ایران و اتحادیه اروپا در چارچوب امنیت سایبری– زیستی

پژوهش حاضر با هدف تحلیل تطبیقی حکمرانی داده های ژنومی و الگوریتمی در ایران و اتحادیه اروپا و پیامدهای آن بر امنیت سایبری زیستی انجام شده است. پرسش پژوهش آن است که تفاوت در چارچوب های حقوقی، کیفیت نهادی و الگوهای حکمرانی داده در ایران و اتحادیه اروپا چگونه به امنیت سایبری زیستی و کنترل تهدیدات زیست فناوری منجر می شود. فرضیه پژوهش این است که اتحادیه اروپا به دلیل نهادهای تنظیم گر و رژیم های حقوقی سخت گیرانه، سطح بالاتری از امنیت سایبری زیستی را فراهم می کند؛ درحالی که ایران به دلیل فقدان معماری منسجم داده ای و پیوند ناکافی میان سیاست گذاری زیستی و سایبری، با محدودیت هایی در کنترل ریسک ها مواجه است. روش پژوهش توصیفی تحلیلی و مبتنی بر نظریه های حکمرانی جهانی و رژیم های بین المللی فناوری است. یافته ها نشان می دهد اتحادیه اروپا از تنظیم گری چندسطحی، مقررات حفاظت از داده و تاب آوری در برابر تهدیدات سایبری زیستی برخوردار است؛ حکمرانی داده در ایران پراکنده و نهادمحور بوده و در مقررات یکپارچه، زیرساخت های داده و مشارکت در شبکه های تنظیم گری با محدودیت مواجه است. بنابراین، معماری نهادی منسجم، قواعد الزام آور، استانداردسازی حفاظت از داده، تقویت پیوند سیاست گذاری زیستی و سایبری برای کاهش ریسک ها و تقویت امنیت سایبری زیستی ایران است.

کلیدواژه ها:

حکمرانی داده های ژنومی ، امنیت سایبری- زیستی ، رژیم های فناوری ، هوش مصنوعی ، حفاظت از داده