مدل TRUST: چارچوبی برای مدیریت ناترازی منابع در زنجیره ارزش صنایع کوچک با رویکرد اقتصاد اشتراکی

سابقه: صنایع کوچک و متوسط با وجود نقش کلیدی در رشد اقتصادی، اشتغال زایی و نوآوری، همچنان با چالش هایی مانند ناترازی منابع، ظرفیت های بلااستفاده و محدودیت های ساختاری مواجه اند. اقتصاد اشتراکی به عنوان رویکردی نوین می تواند با تسهیل اشتراک گذاری ظرفیت ها و دارایی ها، بهره وری، تاب آوری و رقابت پذیری شبکه های تولید را افزایش داده و مسیر گذار به زنجیره های تامین پایدارتر را فراهم کند.هدف: این پژوهش با هدف طراحی چارچوبی بومی برای مدیریت ناترازی منابع در زنجیره تامین صنایع کوچک ایران، مبتنی بر اصول و ظرفیت های اقتصاد اشتراکی انجام شد.روش: برای دستیابی به هدف پژوهش، داده های حاصل از ۱۳ مصاحبه نیمه ساختاریافته با مدیران و کارشناسان صنعتی گردآوری و با روش تحلیل مضمون در سه مرحله کدگذاری باز، محوری و انتخابی تحلیل شد.یافته ها: نتایج نشان داد که پذیرش اقتصاد اشتراکی در صنایع کوچک ایران مستلزم سه پیش شرط اساسی است: تقویت زیرساخت های دیجیتال، تدوین چارچوب های حقوقی و بیمه ای شفاف و ارتقای اعتماد و فرهنگ همکاری. بر اساس این یافته ها، مدل مفهومی TRUST شامل پنج رکن فناوری، مقررات، بهره برداری، راهبرد و شفافیت طراحی شد. این مدل با قرار دادن «اعتماد» در مرکز نشان می دهد که سایر مولفه ها تنها زمانی از قابلیت بالقوه به کارکرد اثربخش تبدیل می شوند که بستر اعتماد میان بنگاه ها تقویت شده باشد.نتیجه گیری: این مدل علاوه بر ارائه یک نوآوری نظری در ادبیات اقتصاد اشتراکی و مدیریت زنجیره تامین، به عنوان نقشه راهی عملی برای سیاست گذاران و مدیران صنعتی قابل استفاده است و می تواند گذار صنایع کوچک ایران به سمت همکاری سازنده، بهره وری پایدار و مدیریت موثر ناترازی منابع را تسهیل کند.

کلیدواژه ها:

اقتصاد اشتراکی ، ناترازی منابع ، صنایع کوچک و متوسط ، زنجیره تامین ، اعتماد