بررسی رابطه بین تقلب در گزارشگری مالی و عملکردمالی شرکت: نقش تعدیل کننده استقلال هیئت مدیره

هدف این پژوهش بررسی تاثیر تقلب در گزارشگری مالی بر عملکرد مالی شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران با تاکید بر نقش تعدیل کننده استقلال هیئت مدیره است. این پژوهش از نظر هدف، کاربردی و از نظر ماهیت و روش، توصیفی-همبستگی و از نوع پس رویدادی است. جامعه آماری پژوهش شامل کلیه شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران طی دوره زمانی ۱۳۹۴ تا ۱۴۰۳ است. با اعمال محدودیت هایی از قبیل یکسان بودن سال مالی، تداوم حضور شرکت ها در بورس، در دسترس بودن اطلاعات مورد نیاز پژوهش و حذف شرکت های فعال در صنعت بانکداری، بیمه و واسطه گری مالی، تعداد ۱۰۵ شرکت به عنوان نمونه پژوهش انتخاب شدند که در مجموع ۱۰۵۰ مشاهده شرکت-سال را تشکیل دادند. داده های پژوهش از صورت های مالی و گزارش های منتشرشده شرکت ها گردآوری و فرضیه های پژوهش با استفاده از مدل رگرسیون چندمتغیره مبتنی بر داده های تابلویی مورد آزمون قرار گرفت. یافته های پژوهش نشان داد که تقلب در گزارشگری مالی تاثیر منفی و معناداری بر عملکرد مالی شرکت ها دارد؛ به گونه ای که افزایش احتمال وقوع تقلب در گزارشگری مالی موجب کاهش بازده دارایی ها می شود. همچنین، نتایج بیانگر آن است که استقلال هیئت مدیره نقش تعدیل کننده مثبت و معناداری در این رابطه ایفا می کند؛ به این معنا که افزایش استقلال هیئت مدیره، شدت اثر منفی تقلب در گزارشگری مالی بر عملکرد مالی شرکت ها را کاهش می دهد. این یافته ها نشان می دهد که تقویت سازوکارهای حاکمیت شرکتی، به ویژه افزایش استقلال هیئت مدیره، می تواند از طریق ارتقای کیفیت نظارت بر فرآیند گزارشگری مالی، کاهش رفتارهای فرصت طلبانه مدیران و افزایش شفافیت اطلاعات مالی، به بهبود عملکرد شرکت ها کمک کند. نتایج این پژوهش می تواند برای مدیران، سرمایه گذاران، حسابرسان، نهادهای ناظر و تدوین کنندگان مقررات حاکمیت شرکتی در جهت تقویت سازوکارهای نظارتی، ارتقای کیفیت گزارشگری مالی، کاهش تقلب و افزایش اعتماد سرمایه گذاران به بازار سرمایه مفید و کاربردی باشد.

کلیدواژه ها:

تقلب در گزارشگری مالی ، عملکرد مالی ، استقلال هیئت مدیره ، حاکمیت شرکتی