ارائه یک چارچوب تصمیم گیری چندمعیاره ترکیبی برای انتخاب گزینه های بهینه در پروژه های عمرانی بزرگ مقیاس

انتخاب پیمانکار مناسب در پروژه های عمرانی بزرگ مقیاس به دلیل وجود معیارهای متعارض، عدم قطعیت اطلاعات و تفاوت دیدگاه خبرگان، یکی از چالش های اساسی مدیریت پروژه محسوب می شود. روش های متداول انتخاب پیمانکار که عمدتا بر معیار قیمت پایین تر تمرکز دارند، قادر به پوشش هم زمان ابعاد فنی، مدیریتی و مالی نبوده و در بسیاری موارد منجر به افزایش ریسک های اجرایی و کاهش کیفیت پروژه می شوند.مرور ادبیات نشان می دهد که اگرچه روش های تصمیم گیری چندمعیاره فازی در سال های اخیر توسعه یافته اند، اما اغلب آن ها عدم قطعیت و اختلاف نظر میان خبرگان را به صورت ساختاریافته و کمی مدل نمی کنند؛ به ویژه در پروژه های عمرانی بزرگ مقیاس که تصمیم گیری ماهیتی گروهی دارد.در پاسخ به این شکاف پژوهشی، این مطالعه یک چارچوب تصمیم گیری چندمعیاره ترکیبی مبتنی بر رویکرد فازی گروهی بازه ای (FGI) برای انتخاب پیمانکار بهینه ارائه می دهد. در چارچوب پیشنهادی، قضاوت های گروهی خبرگان به صورت بازه های فازی مدل سازی شده و فرآیند وزن دهی معیارها و ارزیابی گزینه ها به صورت یکپارچه انجام می گیرد.نتایج مطالعه موردی نشان داد که معیار «قابلیت اجرایی و فنی» با وزن نهایی ۰.۲۴ بیشترین اهمیت را دارد و پیمانکار P۴ با امتیاز نهایی ۰.۷۷ به عنوان گزینه بهینه انتخاب شد. نتایج تحلیل حساسیت (±۱۰٪ تغییر در وزن معیارها) بیانگر پایداری رتبه بندی و قابلیت مقایسه و دفاع از تصمیم نهایی است.یافته ها حاکی از آن است که چارچوب FGI نسبت به روش های کلاسیک تصمیم گیری چندمعیاره، توانایی بیشتری در مدیریت عدم قطعیت، کاهش اثر قضاوت های فردی و افزایش شفافیت فرآیند انتخاب پیمانکار دارد. نتایج این پژوهش می تواند به عنوان یک ابزار پشتیبان تصمیم برای مدیران پروژه و کارفرمایان در پروژه های عمرانی بزرگ مقیاس مورد استفاده قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

تصمیم گیری چندمعیاره ، پیمانکار ، پروژه عمرانی بزرگ مقیاس ، فازی گروهی بازه ای ، FGI