مقایسه انتشار ترکیبات آلی فرار بیوژنیک (BVOCs) در استان های شمالی ایران و استان یزد با استفاده از مدل MEGAN

ترکیبات آلی فرار بیوژنیک (BVOCs) از جمله آلاینده های طبیعی هستند که در واکنش های فتوشیمیایی جو نقش بسزایی داشته و به تشکیل آلاینده هایی مانند ازن و ذرات معلق ثانویه کمک می کنند. بررسی میزان انتشار این ترکیبات در شرایط اقلیمی مختلف، به ویژه در نواحی با پوشش گیاهی متنوع، اهمیت زیادی در درک فرایندهای موثر بر کیفیت هوا دارد. این پژوهش با هدف مقایسه میزان انتشار ایزوپرن و مونوترپن به عنوان مهم ترین BVOCها، در دو منطقه اقلیمی متفاوت از کشور شامل شمال مرطوب و یزد خشک، انجام شده است. برای این منظور از مدل MEGAN استفاده شد و داده های ورودی شامل شاخص سطح برگ (LAI)، دمای هوا، تابش خورشید و نوع پوشش گیاهی در فصل تابستان به کار گرفته شد. نتایج نشان داد که در شمال ایران، به دلیل تراکم بالای پوشش گیاهی، فراوانی گونه های پهن برگ و اقلیم معتدل تر، نرخ انتشار ایزوپرن و مونوترپن به طور میانگین تا ۱۰ برابر بیشتر از استان یزد بوده است. این نتایج نشان دهنده نقش مستقیم عوامل هواشناسی و ساختار پوشش گیاهی در شدت انتشار BVOCها و اهمیت آن در مدیریت زیست محیطی فضای سبز شهری است.

کلیدواژه ها:

پپوشش گیاهی ، تابش خورشید ، شاخص سطح برگ (LAI) ، انتشار ایزوپرن ، کیفیت هوا