<span dir="RTL" lang="FA">تاریخچه آموزش و زبان نوشتاری ترکی در آذربایجان

مقاله به پیشینه تاریخی زبان و ادبیات ترکی در آذربایجان از دوران خانات تا پایان حکومت پهلوی می پردازد. زبان ترکی در دوره هایی چون صفویه و قاجار، زبان دربار، ارتش و بخش بزرگی از مردم بود و شاعران برجسته ای به آن سرودند. با آغاز جنگ جهانی اول و ظهور جریان های فارس گرا، هویت ترکی به چالش کشیده شد. تاسیس مدارس ترکی توسط رشدیه، جنبش مشروطه و سپس حکومت خودمختار آذربایجان در سال ۱۳۲۴ از نقاط عطف این زبان هستند. با روی کار آمدن رضاشاه، سیاست فارسی سازی اجباری در مدارس و ادارات اجرا شد و زبان ترکی ممنوع گردید. پس از شهریور ۱۳۲۰ و سپس در دوران پهلوی دوم، اگرچه محدودیت ها ادامه یافت، اما فعالیت های ادبی و فرهنگی چون سرودن اشعار ترکی توسط شهریار و سهند، چاپ کتاب دده قورقود و تاسیس نشریاتی چون وارلیق، نشان دهنده تداوم هویت زبانی است. با وجود آزادی های نسبی پس از انقلاب اسلامی، هنوز آموزش رسمی زبان ترکی در مدارس ایران وجود ندارد.

کلیدواژه ها:

زبان ترکی آذربایجانی ، فارسی سازی ، آذربایجان هویت قومی ، مشروطیت ، آموزش