تاثیر تنش آبی و پوشش های توری بر بهره وری آب، کیفیت دانه و عملکرد سویا در منطقه مرطوب

مدیریت بهینه آب آبیاری حتی در مناطق مرطوب، به دلیل نوسانات و توزیع نامناسب بارندگی در طول فصل رشد و بروز تنش های موقتی آبی، اهمیت ویژه ای دارد. در این پژوهش، آزمایش به صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی با سه تکرار در سال زراعی ۱۴۰۳-۱۴۰۴ اجرا شد. تیمارها شامل سه سطح تنش آبی (بدون تنش (NWS)، قطع آبیاری در مرحله گلدهی (WSF) و مرحله پر شدن غلاف (WSP) و چهار سطح پوشش توری (۰، ۳۰%، ۵۰% و ۸۰%) بودند. نتایج نشان داد که تیمارهای WSF و WSP به ترتیب موجب کاهش حدود ۱۲ و ۲۷ درصدی عملکرد دانه نسبت به تیمار NWS شد. استفاده از تیمار پوشش توری ۳۰% عملکرد دانه را حدود ۱۴ درصد افزایش داد و بهره وری آب را در مقایسه با تیمارهای پوشش توری ۵۰%، ۸۰% و شاهد بهبود بخشید. تنش آبی در تیمار WSP باعث افزایش اولئیک اسید و کاهش لینولئیک و بویژه لینولنیک اسید تا حدود ۲۸ درصد شد. تیمار پوشش توری ۸۰% عملکرد زیست توده را حدود ۲۷ درصد کاهش داد و باعث افت برخی شاخص های کیفی دانه شد. در مجموع، نتایج نشان داد که تلفیق مدیریت مناسب آبیاری با تیمار پوشش توری ۳۰% می تواند راهکاری موثر برای افزایش عملکرد، بهبود بهره وری آب و حفظ کیفیت دانه سویا در مناطق مرطوب باشد.

کلیدواژه ها:

پر شدن غلاف ، زیست توده ، قطع آبیاری ، لینولنیک اسید ، مدیریت آب