نقش عهد عتیق در فهم چیستی خطای داود در قرآن

قرآن کریم در سوره صاد، پس از یادکرد یک داوری از داود، از خطا و آمرزش خواهی وی خبر داده است. در داوری داود، آن کس که نود و نه گوسفند ماده دارد و خواهان یگانه ماده گوسفند برادر خود است، ستم کار معرفی شده است. در مقام فهم چیستی خطای داود، دو وجه مطرح است. نخست آن که وی به صرف شنیدن سخن شاکی، او را محق دانست، بی آن که دفاع متهم را بشنود. شاهد این وجه، سیاق آیات است که پس از بیان خطای داود، او را سفارش می کند که میان مردمان به حق داوری کند. وجه دیگر با تکیه بر پیشینه قصه در عهد عتیق، ذکر «ماده گوسفند ضمیمه شونده به گوسفندان بسیار» را تعریض به داود می داند. بر وفق عهد عتیق، داود که زنان بسیار داشت، زن «اوریای حتی» را از آن خود کرد و ناتان نبی با تمثیلی مشابه تمثیل قرآن، وی را به خطایش متنبه ساخت. تحقیق حاضر نشان می دهد که با قطع نظر از پیشینه قصه، وجه نخست تعین دارد اما پیشینه قصه، عهد ذهنی مخاطبان را می سازد و نادیده انگاری آن ناروا جلوه می کند.

کلیدواژه ها:

داود ، خطای داود ، فهم قرآن ، پیشینه قصه ، سیاق آیات ، عهد عتیق