سکوت قدسی و رویت قلبی: تطبیقی میان سنت هزیخاست بیزانسی و خلوت نشینی عرفای اسلامی

چکیده این مقاله به صورت تطبیقی مفهوم «سکوت قدسی» را در سنت هزیخاست بیزانسی و در عرفان اسلامی بررسی می کند و نشان می دهد که سکوت در هر دو سنت، نه صرفا فقدان صدا یا کناره گیری فردی، بلکه شیوه ای تربیتی و وجودی برای تجربه حضور الهی و شکل گیری رویت قلبی است. در سنت ارتدوکس شرقی، به ویژه در تجربه راهبان کوه آتوس، سکوت در پیوند با دعای قلبی و آرامش درونی، زمینه ادراک نور غیرمخلوق و تعمیق حیات معنوی را فراهم می کند. در عرفان اسلامی نیز خلوت و خاموشی به عنوان دو رکن اساسی سلوک، نقش تعیین کننده ای در تهذیب نفس، تمرکز قلب و پیدایش شهود باطنی دارند. روش پژوهش، تحلیلی تطبیقی و مبتنی بر مطالعه متون کلاسیک هر دو سنت است. یافته های مقاله نشان می دهد که سکوت را می توان به مثابه «زبان دل» و ابزاری عملی برای بازسازی نسبت انسان با امر قدسی در زیست جهان معاصر فهم کرد؛ ازاین رو بازخوانی سنت های سکوت محور می تواند برای الهیات عملی، به ویژه در حوزه تربیت معنوی و مواجهه با پراکندگی و هیاهوی زندگی امروز، راهگشا باشد.واژگان کلیدی: لهیات عملی، تربیت معنوی، رویت قلبی، سکوت قدسی، عرفان اسلامی، هزیخاست

کلیدواژه ها:

الهیات عملی ، تربیت معنوی ، رویت قلبی ، سکوت قدسی ، هزیخاست