پلتفرم های دیجیتال و بازتعریف «مفسر»: تحلیل تطبیقی نقش کشیشان و روحانیون رسانه ای در شکل دهی به اجتماعات تفسیری مجازی در مسیحیت و اسلام با تاملی در الهیات پلتفرمی

زمینه و هدف: گسترش پلتفرم های دیجیتال اقتدار تفسیری را به کنشگران رسانه ای منتقل کرده و معیارهای کلاسیک را به چالش کشیده است. این پژوهش تطبیقی با هدف تحلیل راهبردهای برساخت اقتدار، اعتماد کاربران و شکل گیری اجتماعات تفسیری مجازی در مسیحیت و اسلام و واکاوی ریشه های کلامی تفاوت ها انجام شد.روش: از طرح آمیخته اکتشافی-متوالی استفاده شد. در فاز کیفی، محتوای ۴۰۰ پست و ویدئوی شش کشیش و روحانی (با تنوع فرقه ای) در اینستاگرام و یوتیوب تحلیل مضمون شد و مصاحبه های نیمه ساخت یافته انجام گرفت. در فاز کمی، ۴۰۰ کاربر (۲۰۰ مسلمان، ۲۰۰ مسیحی) پرسشنامه ای ۳۰ گویه ای را تکمیل کردند.یافته ها: سه مضمون «شخصی سازی روایت تفسیری»، «میانجی گری الگوریتمی» و «الگوی تعاملی اقتدار» استخراج شد. روحانیون مسلمان الگوی یکسانی نداشتند: واعظ سنی با ارجاع به اجماع، شیعه ایرانی با حفظ زنجیره استاد-شاگردی و شیعه عراقی با تلفیق صمیمیت و مرجعیت عمل می کردند. اعتماد کاربران مسیحی (۳۱/۴) به طور معناداری بالاتر از مسلمانان (۰۵/۴) بود (۰/۰۰۱>p، ۰/۸۴=d). مصرف روزانه محتوای دینی قوی ترین پیش بین تعلق به جماعت مجازی بود (۰/۵۲=β).نتیجه گیری: تفاوت ها ریشه در مبانی کلامی مانند «کهانت عمومی مومنان» در پروتستان، «وراثت علمی انبیا» در اسلام و مفهوم «اجتهاد جمعی» دارد. مقاله چارچوب «الهیات پلتفرمی» مبتنی بر «صدق» و «تبلیغ حکیمانه» را برای ارزیابی اخلاقی مفسران رسانه ای ارائه می دهد. نمونه گیری غیراحتمالی تعمیم نتایج را محدود می کند.

کلیدواژه ها:

پلتفرم های دیجیتال ، اقتدار دینی ، اجتماعات تفسیری مجازی ، الهیات رسانه ، اخلاق تفسیر ، تقریب مجازی مذاهب ، مسیحیت و اسلام