شناخت دانش بومی سنجدکاران استان سمنان با رویکرد گیاه مردم نگارانه

این مطالعه بارویکرد و روش مردم نگاری و با هدف ثبت، توصیف و تحلیل نظام دانش بومی مرتبط با درخت سنجد در استان سمنان انجام شده است. داده های پژوهش از طریق مشاهده مشارکتی و مصاحبه های عمیق اتنوگرافیک با ۲۷ نفر از باغداران و آگاهان محلی در مناطق مختلف استان، به صورت هدفمند گردآوری و با روش تحلیل مضمون مورد بررسی قرار گرفتند. یافته های این تحقیق مردم نگارانه، علاوه بر مستندسازی نام های محلی و ارقام بومی، کارکردهای چندلایه سنجد را در زندگی روزمره گذشته (ازجمله کاربردهای خوراکی، بهداشتی شویندگی، سوختی و احتمالات دارویی) در بافت فرهنگی آن بازمی نمایاند. همچنین، بازتاب سنجد در ادبیات شفاهی (شامل مثل ها، ترانه ها و توصیف های محلی) به عنوان بخشی از ماده فرهنگی این جامعه تحلیل شده است. این پژوهش بر این امر تاکید می ورزد که سنجد، فراتر از یک محصول باغی، جزئی از میراث فرهنگی ناملموس و اقتصاد معیشتی تاریخی منطقه محسوب می شود و روش مردم نگاری، ابزاری ضروری برای فهم عمیق، زمینه مند و نظام مند این پیوندهای فرهنگی فراهم می آورد.کلیدواژه ها: دانش بومی، سنجد، استان سمنان، گیاه مردم نگاری، میراث فرهنگی ناملموس، قوم باغبانی.