معاون فنی هنرستان در عصر تحول دیجیتال؛ بازتعریف نقش ها و مسئولیت ها

تحول دیجیتال صرفا به معنای ورود رایانه، اینترنت، سامانه های آموزشی و تجهیزات هوشمند به محیط هنرستان نیست، بلکه تغییری بنیادین در شیوه برنامه ریزی، مدیریت، آموزش، ارزشیابی، ارتباط با صنعت و آماده سازی دانش آموزان برای آینده شغلی محسوب می شود. هنرستان ها به دلیل ماهیت مهارت محور خود بیش از بسیاری از محیط های آموزشی با تحولات فناوری و تغییرات بازار کار مواجه اند. در چنین شرایطی، نقش معاون فنی هنرستان نمی تواند صرفا به برنامه ریزی ساعات کارگاهی، نظارت بر تجهیزات، هماهنگی هنرآموزان و پیگیری امور اجرایی محدود بماند. معاون فنی در هنرستان دیجیتال باید به عنوان رهبر یادگیری مهارتی، هماهنگ کننده فناوری، تسهیلگر ارتباط با صنعت، ناظر کیفیت آموزش، مدیر داده های آموزشی و پشتیبان توسعه حرفه ای هنرآموزان ایفای نقش کند.سند تحول بنیادین آموزش و پرورش نیز بر ارتقای کیفیت نظام تعلیم و تربیت، بهره گیری از فناوری های نوین، توجه به شایستگی ها و آماده سازی دانش آموزان برای زندگی و جامعه تاکید دارد (شورای عالی انقلاب فرهنگی، ۱۳۹۰). برنامه درسی ملی نیز برنامه ریزی درسی و تربیتی را در چارچوبی برای تحقق اهداف نظام تعلیم و تربیت تعریف می کند (شورای عالی آموزش و پرورش، ۱۳۹۱). در سطح بین المللی نیز یونسکو تحول دیجیتال آموزش های فنی و حرفه ای را در پیوند با مهارت های جدید، تغییرات بازار کار، یادگیری انعطاف پذیر و توسعه شایستگی های دیجیتال مورد توجه قرار داده است. این مقاله با رویکرد تحلیلی تبیینی، ضمن بررسی مفهوم تحول دیجیتال در هنرستان، جایگاه جدید معاون فنی را تبیین کرده و ابعاد مختلف مسئولیت های او در زمینه مدیریت هوشمند کارگاه ها، توانمندسازی هنرآموزان، داده محوری، هوش مصنوعی، ارتباط با صنعت، امنیت دیجیتال و ارزشیابی مهارتی را بررسی می کند. نتیجه اصلی مقاله آن است که موفقیت تحول دیجیتال در هنرستان بیش از آنکه به تعداد تجهیزات وابسته باشد، به کیفیت رهبری، برنامه ریزی، فرهنگ سازمانی، شایستگی دیجیتال کارکنان و توانایی مدیریت تغییر وابسته است.

کلیدواژه ها:

معاون فنی ، هنرستان ، تحول دیجیتال ، آموزش فنی و حرفه ای ، هوش مصنوعی ، مدیریت کارگاه ، مهارت آموزی ، شایستگی دیجیتال ، بازار کار ، مدیریت آموزشی