بررسی تغییر الگوی بازخورددهی معلم در محیط های آموزشی مجهز به ابزارهای هوشمند

گسترش ابزارهای هوشمند در محیط های آموزشی، مفهوم و کارکرد بازخورد معلم را از یک کنش عمدتا پس از وقوع عملکرد، به فرایندی پیوسته، داده محور، تعاملی و تا حدی پیش بینانه تغییر داده است. در محیط های آموزشی سنتی، بخش مهمی از بازخورددهی معلم بر مشاهده مستقیم عملکرد دانش آموز، بررسی تکلیف، آزمون، گفت وگوی کلاسی و تشخیص خطا استوار بود؛ در حالی که در محیط های مجهز به سامانه های مدیریت یادگیری، تحلیل یادگیری، آزمون های هوشمند، سامانه های تطبیقی و ابزارهای هوش مصنوعی مولد، معلم با حجم گسترده تری از شواهد درباره فرایند یادگیری مواجه است. این تغییر، صرفا به معنای افزایش سرعت تولید بازخورد نیست، بلکه ماهیت تصمیم گیری درباره اینکه چه بازخوردی، در چه زمانی، برای چه دانش آموزی و با چه هدفی ارائه شود را نیز دگرگون می کند.پژوهش حاضر با رویکرد مروری تحلیلی و با هدف بررسی تغییر الگوی بازخورددهی معلم در محیط های آموزشی مجهز به ابزارهای هوشمند انجام شده است. در این بررسی، ادبیات مربوط به بازخورد آموزشی، ارزشیابی تکوینی، سواد بازخوردی معلم، تحلیل یادگیری، فناوری های هوشمند و بازخورد تولیدشده به وسیله هوش مصنوعی مورد تحلیل قرار گرفته است. یافته های حاصل از ترکیب منابع نشان می دهد که در محیط هوشمند، بازخورد معلم از الگوی «تشخیص خطا و اعلام اصلاح» به سمت الگوی «پایش، تفسیر داده، قضاوت حرفه ای، مداخله هدفمند و پیگیری پیامد بازخورد» حرکت می کند. همچنین، شخصی سازی، زمان بندی پویا، استفاده از شواهد فرایندی، چندوجهی شدن بازخورد و افزایش امکان بازخورد فوری از مهم ترین تغییرات این الگو هستند.با وجود این، هوشمندشدن محیط آموزشی به خودی خود کیفیت بازخورد را تضمین نمی کند. ابزارهای هوشمند ممکن است اطلاعات فراوان اما فاقد معنای تربیتی کافی تولید کنند و در برخی موارد، بازخوردی کلی، نادقیق یا نامتناسب با وضعیت واقعی یادگیرنده ارائه دهند. ازاین رو، جایگاه معلم از «تولیدکننده انحصاری بازخورد» به «طراح، مفسر، اعتبارسنج و تنظیم کننده نظام بازخورد» تغییر می یابد. بر اساس تحلیل انجام شده، الگوی مطلوب در محیط های هوشمند نه حذف بازخورد انسانی، بلکه شکل گیری یک نظام بازخورد ترکیبی است که در آن سرعت و ظرفیت پردازش فناوری با قضاوت حرفه ای، شناخت زمینه ای و رابطه آموزشی معلم پیوند می خورد.