طراحی فضاهای عمومی تاب آور در تبریز با رویکرد مدیریت بحران زلزله و افزایش تعاملات اجتماعی

هدف این پژوهش، طراحی چارچوبی کاربردی برای تبدیل فضاهای عمومی تبریز به شبکه ای دوکارکردی است که در شرایط عادی تعاملات اجتماعی، سرزندگی و تعلق مکانی را تقویت کند و هنگام زلزله، تخلیه، تجمع امن، امداد اولیه، اطلاع رسانی و پشتیبانی کوتاه مدت را بر عهده گیرد. روش پژوهش، مرور تحلیلی منابع علمی و اسناد معتبر، تلفیق شواهد بومی تبریز و ساخت مدل مفهومی چندمرحله ای است. داده میدانی تازه تولید نشده و هیچ پارک یا میدان شهر بدون سنجش خطر، «امن» اعلام نمی شود.یافته ها نشان می دهد که وسعت یا عنوان کاربری به تنهایی ظرفیت بحران را تعیین نمی کند. ایمنی محل در برابر گسیختگی گسل، فروریزش نما و ساختمان، آتش و خطر زیرساخت؛ دسترسی شبکه ای و چندمسیره؛ ظرفیت خالص قابل استفاده؛ امکانات آب، روشنایی، بهداشت، ارتباط و امداد؛ دسترس پذیری برای گروه های مختلف؛ کیفیت فعالیت روزمره؛ و مسئولیت نگهداری باید هم زمان ارزیابی شوند. شواهد تبریز درباره منطقه هشت، محله تاریخی سرخاب، توزیع فضاهای باز و تاب آوری لرزه ای نیز بر نابرابری پوشش، اهمیت فضای امن و بنای امن، و نقش تعلق و تعامل اجتماعی تاکید دارد.چارچوب پیشنهادی از پنج حلقه تشکیل می شود: شناخت خطر و جمعیت، طراحی شبکه دسترسی امن، سازمان دهی فضای دوکارکردی، آمادگی و حکمرانی محله، و پاسخ و یادگیری. پیشنهاد اصلی، اجرای پایلوت در چند تیپ متفاوت محله و اتصال طراحی کالبدی به برنامه بهره برداری، مانور، بودجه نگهداری و داشبورد شاخص هاست. ارزش افزوده مدل در آن است که فضای عمومی را نه زمین خالی رزرو، بلکه زیرساخت اجتماعی و عملیاتی می داند؛ زیرساختی که قابلیت اعتماد آن پیش از رخداد و در استفاده روزمره ساخته می شود.