اثربخشی کلاس کم مداخله معلم بر استقلال یادگیری و حل مسئله دانش آموزان

هدف پژوهش حاضر طراحی و بررسی اثربخشی یک الگوی «کلاس کم مداخله معلم» بر استقلال یادگیری و توانایی حل مسئله دانش آموزان است. کلاس کم مداخله در این مطالعه به معنای حذف نقش معلم یا واگذاری بدون ساختار یادگیری به دانش آموز نیست، بلکه به صورت الگویی تعریف شده است که در آن معلم از ارائه فوری پاسخ، کنترل جزءبه جزء فعالیت و حل مسئله به جای دانش آموز فاصله می گیرد و در مقابل از انتخاب محدود و معنادار، زمان انتظار، پرسش های هدایتگر، کمک تدریجی، تعامل همسالان، بازخورد اطلاعاتی و کاهش مرحله ای داربست آموزشی استفاده می کند. این تعریف با ادبیات آموزش حمایتگر خودمختاری هماهنگ است؛ مرورهای پژوهشی نشان می دهند گوش دادن به دیدگاه دانش آموز، ایجاد فرصت ابتکار، ارائه دلیل معنادار برای فعالیت و کاهش زبان کنترل گر از مولفه های مهم چنین آموزشی هستند و آموزش این رفتارها به معلمان امکان پذیر است.طرح پژوهش برای اجرای میدانی به صورت نیمه آزمایشی پیش آزمون پس آزمون با گروه کنترل تنظیم شده است. برای سنجش استقلال یادگیری، مقیاس آمادگی یادگیری خودراهبر Fisher, King & Tague و برای حل مسئله، Problem Solving Inventory هپنر و پترسن پیشنهاد شده است. مقیاس Fisher و همکاران در سال ۲۰۰۱ توسعه یافت و در اصل برای آموزش پرستاری طراحی شده است؛ بنابراین تناسب نسخه نهایی آن با گروه سنی پژوهش باید در نمونه واقعی مجددا بررسی شود. در ایران نیز سابقه هنجاریابی خودراهبری برای دانش آموزان دختر دبیرستانی وجود دارد. برای پرسشنامه حل مسئله نیز یک مطالعه روان سنجی ایرانی در دانش آموزان دوره ابتدایی بیرجند منتشر شده است. برای نمایش نحوه تحلیل، داده ای شامل ۶۰ دانش آموز، ۳۰ نفر در گروه آزمایش و ۳۰ نفر در گروه کنترل، تولید شد. در این داده آموزشی، تحلیل کوواریانس پس از کنترل پیش آزمون برای استقلال یادگیری، نشان داد. این اعداد صرفا الگوی گزارش آماری هستند. برآیند مبانی پژوهشی نشان می دهد کاهش مداخله مستقیم معلم هنگامی قابل دفاع است که همراه با ساختار، راهنمایی مرحله ای و بازخورد باشد؛ نقد کلاسیک آموزش با حداقل راهنمایی نیز نشان داده است که حذف بیش از حد هدایت، به خصوص برای یادگیرندگان تازه کار، می تواند ناموثر باشد.