از تربیت تا توانمندی؛ بررسی ابعاد همه جانبه رشد دانش آموزان

رشد همه جانبه دانش آموزان از مهم ترین اهداف نظام های آموزشی است و تحقق آن مستلزم توجه هم زمان به ابعاد شناختی، روانی، شخصیتی، اجتماعی، اخلاقی و ارتباطی آنان است. مقاله حاضر با هدف بررسی پیوند میان تربیت و توانمندی، تبیین مولفه های اساسی رشد متوازن دانش آموزان و شناسایی نقش محیط های تربیتی در پرورش ظرفیت های فردی و اجتماعی آنان تدوین شده است. روش تحقیق این مقاله به صورت تحلیلی-توصیفی و مبتنی بر مطالعات کتابخانه ای و مقالات معتبر انجام شده است. بررسی ابعاد مختلف رشد نشان می دهد که فرایند تربیت زمانی به توانمندی پایدار منجر می شود که آموزش از انتقال دانش فراتر رود و زمینه پرورش تفکر نقادانه، خلاقیت، خودشناسی، خودباوری، مسئولیت پذیری، تاب آوری، تنظیم هیجان، حل مسئله و مهارت های ارتباطی را فراهم سازد. یافته های حاصل از بررسی منابع نشان می دهد خانواده، معلم، مدرسه، همسالان و محیط اجتماعی هر یک سهم مشخصی در شکل گیری شخصیت و توسعه قابلیت های دانش آموز دارند و هماهنگی میان این عوامل، کیفیت فرایند رشد را افزایش می دهد. همچنین مشارکت در فعالیت های فرهنگی، هنری، ورزشی و اجتماعی می تواند فرصت مناسبی برای کشف استعدادها، تقویت استقلال فردی و کسب تجربه های سازنده فراهم کند. نتایج مقاله بیانگر آن است که حرکت از آموزش صرف به سوی تربیت جامع، زمینه شکل گیری دانش آموزانی توانمند، مسئول، خلاق، سازگار و آماده برای ایفای نقش موثر در زندگی فردی و اجتماعی را فراهم می سازد.

کلیدواژه ها:

تربیت ، توانمندی ، رشد همه جانبه ، دانش آموزان ، رشد فردی ، رشد اجتماعی