چگونه توانستم با استفاده از روش نقشه ی ذهنی و کار گروهی، مهارت انشانویسی دانش آموزان پایه سوم دبستان شهید جبار خجسته را تقویت کنم؟

انشا یا نوشتن خلاق، فراتر از رعایت قواعد نگارشی، ویترین تفکر، احساس و سازمان دهی ذهنی دانش آموز است. با این حال، در بسیاری از کلاس های دوره ی دوم ابتدایی، زنگ انشا با سکوت، اضطراب و «نمی دانم چه بنویسم» همراه است. این اقدام پژوهی با هدف تقویت مهارت انشانویسی ۲۴ دانش آموز پایه ی سوم دبستان شهید جبار خجسته و با استفاده از دو راهبرد «نقشه ی ذهنی» و «کار گروهی» انجام شد. در مرحله ی اول، گردآوری اطلاعات از طریق چک لیست ارزیابی انشا، پرسشنامه ی نگرش سنج و مصاحبه با والدین نشان داد که اکثر دانش آموزان دارای انشاهایی کوتاه، بی ساختار و فاقد جزئیات هستند و اعتمادبه نفس نوشتن ندارند. بر اساس مبانی نظری (بوزان، ۲۰۰۶) و پیشینه ی پژوهش های مرتبط، راهکارهایی شامل آموزش گام به گام نقشه ی ذهنی، نوشتن انشاهای گروهی، بازی های توصیفی، استفاده از تصاویر و اشیای واقعی، و برگزاری جشنواره ی «بهترین انشای کلاس» طراحی و در مدت ۸ هفته اجرا شد. داده های مرحله ی دوم نشان داد که میانگین نمرات انشا از خوب به خیلی خوب افزایش یافته، میانگین تعداد کلمات از ۵۸ به ۱۱۲ کلمه رسیده و نگرش مثبت به نوشتن از ۲۲٪ به ۷۸٪ صعود کرده است. تحلیل یافته ها برتری رویکرد تلفیقی «تصویرسازی ذهنی + تعامل گروهی» را در شکوفایی نوشتن خلاق تایید کرد. نتایج این پژوهش می تواند راهگشای آموزگاران دوره ی دوم ابتدایی در تبدیل زنگ انشا به جذاب ترین ساعت هفته باشد.

کلیدواژه ها:

اقدام پژوهی ، انشانویسی ، نقشه ی ذهنی ، کار گروهی ، پایه ی سوم ابتدایی ، نوشتن خلاق.