نقش هوش مصنوعی در تحول نقش معلمی در دوره ابتدایی: فرصت ها و چالش ها

[چکیده]پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش هوش مصنوعی در تحول نقش معلمی در دوره ابتدایی انجام شده است. با گسترش فناوری های هوشمند، وظایف سنتی معلم شامل تدریس مستقیم، ارزشیابی کتبی و مدیریت کلاس دستی در حال تغییر اساسی است (امیری و احمدی، ۱۳۹۸). در این میان، سیستم های مبتنی بر هوش مصنوعی می توانند تا ۴۰ درصد از بار اداری معلمان را کاهش دهند (Gags, ۲۰۲۱). با این حال، بسیاری از معلمان ابتدایی در ایران مهارت کافی برای استفاده از این فناوری ها ندارند (رضایی و کریمی، ۱۴۰۰). از سوی دیگر، هوش مصنوعی می تواند به شناسایی زودهنگام اختلالات یادگیری در دانش آموزان پایه اول تا سوم ابتدایی کمک کند (نوروزی، ۱۴۰۲). همچنین، شخصی سازی مسیر یادگیری برای هر دانش آموز بر اساس سطح توانایی او، یکی از بزرگترین فرصت های هوش مصنوعی در کلاس درس است (زارع و همکاران، ۱۳۹۹). پژوهش حاضر از نوع مروریتحلیلی است و با استفاده از منابع معتبر داخلی و خارجی بین سال های ۲۰۲۰ تا ۲۰۲۵ انجام شده است. یافته ها نشان می دهد که چهار فرصت اصلی شامل ارزشیابی هوشمند، کاهش اضافه کار معلم، طراحی محتوای انطباقی و بازخورد آنی وجود دارد (احمدی، ۱۴۰۱). در مقابل، چهار چالش اصلی شامل کمبود زیرساخت فناوری، ضعف مهارت دیجیتال معلمان، نگرانی های اخلاقی و مقاومت سازمانی شناسایی شده است (طهماسبی و قاسمی، ۱۳۹۸). نتیجه آنکه معلم در عصر هوش مصنوعی نه حذف می شود، بلکه نقش او از «انتقال دهنده دانش» به «تسهیل گر، راهنما و طراح تجربه یادگیری» تغییر می یابد (حسینی، ۱۴۰۲). توجه به توانمندسازی معلمان در دوره ابتدایی برای استفاده موثر از هوش مصنوعی یک ضرورت انکارناپذیر برای نظام آموزشی ایران است. (Mari & Gags, ۲۰۲۲)

کلیدواژه ها:

هوش مصنوعی ، نقش معلمی ، دوره ابتدایی ، آموزش هوشمند ، شخصی سازی یادگیری