حکمرانی مالی هوشمند؛ تاثیر دیجیتالی سازی نظام مالی بر شفافیت و پاسخگویی در بخش عمومی و خصوصی ایران

تحول دیجیتال در نظام های مالی به عنوان یکی از مولفه های کلیدی حکمرانی نوین نقش فزاینده ای در ارتقای شفافیت و پاسخگویی در بخش های عمومی و خصوصی ایفا می کند. با این حال نحوه اثرگذاری دیجیتالی سازی بر حکمرانی مالی به ویژه در بستر نهادی و فرهنگی، ایران همچنان با ابهام های نظری و عملی مواجه است. هدف این پژوهش، تبیین مفهوم حکمرانی مالی «هوشمند» و بررسی این پرسش است که دیجیتالی سازی نظام مالی چگونه و در چه چارچوبی می تواند به بهبود شفافیت و پاسخگویی در حکمرانی مالی بخش عمومی و خصوصی ایران منجر شود. پژوهش حاضر از نوع مطالعات نظری تحلیلی بوده و با بهره گیری از روش تحلیل اسنادی و مرور نظام مند ادبیات علمی دیدگاه های مرتبط با حکمرانی مالی، شفافیت، پاسخگویی و تحول دیجیتال مورد بررسی و تلفیق قرار گرفته اند، همچنین آموزه های ارزشی هنجاری نهج البلاغه به عنوان چارچوب بومی مکمل در تحلیل حکمرانی مالی هوشمند به کار گرفته شده است. یافته های پژوهش نشان می دهد که دیجیتالی سازی نظام مالی تنها در صورتی به ارتقای شفافیت و پاسخگویی منجر می شود که در بستر الزامات نهادی و حقوقی شفاف، زیرساخت های فناورانه یکپارچه و امن و شایستگی های مدیریتی و فرهنگ سازمانی مبتنی بر پاسخگویی و شفافیت استقرار یابد. نتایج حاکی از آن است که حکمرانی مالی هوشمند پیوندی معنادار میان ابزارهای دیجیتال، اصلاحات نهادی و ارزش های عدالت محور نهج البلاغه برقرار می کند و می تواند الگویی بومی برای ارتقای حکمرانی مالی در ایران آینده ارائه دهد. در نهایت پژوهش با ارائه مجموعه ای از پیشنهادهای سیاستی، اجرایی و پژوهشی چارچوبی جامع برای بهره برداری هدفمند از دیجیتالی سازی در مسیر تقویت حکمرانی مالی هوشمند پیشنهاد می کند.

کلیدواژه ها:

حکمرانی مالی هوشمند ، دیجیتالی سازی نظام مالی ، شفافیت و پاسخگویی مالی ، نهج البلاغه ، حکمرانی مالی