طبیعت به عنوان امانت الهی؛ بررسی دیدگاه قرآن نهج البلاغه و احکام اسلامی

بحران های زیست محیطی معاصر از تخریب منابع طبیعی تا بحران آب و تغییرات اقلیمی بیش از هر زمان دیگر ضرورت بازاندیشی در رابطه انسان و طبیعت را آشکار ساخته است. در این میان آموزه های اسلامی با ارائه نگرشی امانت محور و مسئولیت گرا نسبت به طبیعت، ظرفیت بالایی برای شکل دهی به یک نظام اخلاق زیست محیطی جامع دارند. این مقاله با رویکرد تحلیلی توصیفی و با تکیه بر قرآن کریم، نهج البلاغه و احکام اسلامی به بررسی مفهوم طبیعت به عنوان امانت الهی می پردازد. نتایج پژوهش نشان می دهد که از منظر اسلام انسان به عنوان خلیفه الهی نه مالک مطلق طبیعت بلکه امانت دار آن است و هرگونه بهره برداری ناپایدار و تخریبی از منابع طبیعی مصداق خیانت در امانت و فساد فی الارض تلقی می شود. این دیدگاه می تواند مبنایی نظری برای سیاست گذاری های محیط زیستی در جوامع اسلامی فراهم آورد.

کلیدواژه ها:

امانت ، الهی ، محیط زیست ، منابع طبیعی ، قرآن ، نهج البلاغه ، فقه اسلامی