بررسی تعارض و تعامل حقوق بین الملل بشر و اصل حاکمیت دولت ها در عصر جهانی شدن

اصل حاکمیت دولت ها به عنوان یکی از بنیادی ترین اصول حقوق بین الملل عمومی، همواره مبنای استقلال سیاسی، برابری حقوقی و عدم مداخله در امور داخلی کشورها بوده است. با این حال، گسترش حقوق بین الملل بشر و تحولات ناشی از جهانی شدن، چالش های جدیدی را در برابر برداشت سنتی از حاکمیت ایجاد کرده است. پژوهش حاضر با هدف بررسی ابعاد تعارض و تعامل میان حقوق بین الملل بشر و اصل حاکمیت دولت ها در عصر جهانی شدن انجام شده است. روش تحقیق از نوع توصیفی تحلیلی و مبتنی بر مطالعه کتابخانه ای منابع حقوقی، اسناد بین المللی و آثار علمی معتبر داخلی و خارجی است. یافته های پژوهش نشان می دهد که رابطه میان حقوق بشر و حاکمیت دولت ها را نمی توان صرفا در قالب تعارض یا تعامل مطلق تبیین کرد، بلکه این رابطه ماهیتی پویا و چندبعدی دارد. نتایج حاکی از آن است که جهانی شدن و توسعه رژیم های بین المللی حقوق بشر موجب محدود شدن برخی مظاهر سنتی حاکمیت شده اند، اما این محدودیت ها عمدتا ناشی از پذیرش داوطلبانه تعهدات بین المللی توسط دولت ها است. همچنین مشروعیت دولت ها در نظام بین المللی معاصر بیش از گذشته به رعایت استانداردهای حقوق بشری وابسته شده است. در نهایت، پژوهش به این نتیجه می رسد که مفهوم «حاکمیت مسئولانه» مناسب ترین چارچوب نظری برای تبیین رابطه میان حقوق بین الملل بشر و حاکمیت دولت ها در عصر جهانی شدن است؛ زیرا این رویکرد ضمن حفظ استقلال دولت ها، بر مسئولیت آن ها در قبال حمایت از حقوق و آزادی های بنیادین انسان ها تاکید می کند.

کلیدواژه ها:

حقوق بین الملل بشر ، حاکمیت دولت ها ، جهانی شدن ، حاکمیت مسئولانه ، حقوق بشر ، نظم حقوقی بین المللی.