واکاوی ضرورت مدیریت اثربخش در مقطع متوسطه اول و ارائه راهکارهای راهبردی ارتقای شایستگی های مدیریتی

دوره متوسطه اول یکی از حساس ترین، تعیین کننده ترین و چالش برانگیزترین مراحل رشد تحصیلی و تربیتی دانش آموزان در ساختار نظام تعلیم و تربیت به شمار می رود که با بحران های شناختی، عاطفی و رفتاری ناشی از سنین بلوغ همراه است؛ از این رو، استقرار مدیریتی اثربخش، علمی و مجهز به رویکردهای رهبری آموزشی در این مدارس ضرورتی اجتناب ناپذیر محسوب می شود. پژوهش حاضر با هدف تبیین ضرورت حضور مدیران کارآمد در دوره اول متوسطه و شناسایی موانع و ارائه بسته ای از راهکارهای عملیاتی جهت تعالی مدیریت این مدارس به نگارش درآمده است. طرح پژوهش مبتنی بر رویکرد توصیفی–پیمایشی و از حیث هدف، کاربردی است. جامعه آماری پژوهش را معلمان و مربیان مدارس متوسطه اول تشکیل دادند که بر اساس فرمول کوکران، نمونه ای مشتمل بر ۲۰۰ نفر با استفاده از روش نمونه گیری تصادفی خوشه ای انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده ها، پرسش نامه استاندارد شایستگی های مدیریت و رهبری آموزشی بر پایه طیف پنج درجه ای لیکرت بود که روایی صوری و سازه آن توسط صاحب نظران تایید شد و پایایی آن از طریق محاسبه ضریب آلفای کرونباخ برابر با ۰/۸۹ به دست آمد. یافته های استنباطی نشان داد که نمره میانگین وضع موجود شایستگی های رهبری آموزشی، ارتباطی و بالینی مدیران در سطح ۳/۱۲ قرار دارد که با سطح مطلوب فاصله معناداری را به تصویر می کشد؛ همچنین نتایج حاصل از تحلیل رگرسیون و آزمون تی تک نمونه ای گویای آن است که مدیریت آموزشی تخصصی تاثیری مستقیم و معنادار بر کاهش افت تحصیلی، ارتقای سلامت روان دانش آموزان و تقویت عملکرد حرفه ای معلمان دارد. در انتها، چالش هایی نظیر شیوه انتصاب های سنتی، فقدان اختیارات مالی و نبود آموزش های بالینی واکاوی شده و راهکارهایی ناظر بر استقرار مدیریت کیفیت مدار، شایسته گزینی، توسعه کارگاه های توانمندسازی روان شناختی و تفویض اختیارات سازمانی تبیین گردیده است.

کلیدواژه ها:

مدیریت آموزشی ، متوسطه اول ، رهبری آموزشی ، شایستگی حرفه ای ، افت تحصیلی ، راهکارهای مدیریتی.