تحلیل نقش حکمرانی شهری در تقویت مشارکت سیاسی شهروندان و اعتماد عمومی

حکمرانی شهری به عنوان یکی از رویکردهای نوین در مدیریت امور عمومی، بر تعامل میان نهادهای رسمی، شهروندان، گروه های اجتماعی و سایر کنشگران شهری تاکید دارد و کیفیت آن می تواند نقش مهمی در شکل گیری مشارکت سیاسی شهروندان و اعتماد عمومی ایفا کند. پژوهش حاضر با هدف تحلیل نقش حکمرانی شهری در تقویت مشارکت سیاسی شهروندان و اعتماد عمومی انجام شده است. روش پژوهش از نوع مروری و کتابخانه ای بوده و اطلاعات مورد نیاز با بررسی و تحلیل منابع علمی، مطالعات داخلی و خارجی و آثار مرتبط با حکمرانی شهری، مشارکت سیاسی، اعتماد عمومی، شفافیت، پاسخگویی، عدالت، سرمایه اجتماعی و حکمرانی دیجیتال گردآوری شده است. یافته های پژوهش نشان می دهد که مشارکت سیاسی شهروندان در سطح شهری مفهومی فراتر از مشارکت انتخاباتی دارد و شامل حضور در فرایندهای برنامه ریزی و تصمیم گیری شهری، بودجه ریزی مشارکتی، نظارت بر عملکرد مدیریت شهری، مطالبه گری، ارائه پیشنهاد و استفاده از ابزارهای ارتباطی و دیجیتال است. نتایج همچنین نشان می دهد که کیفیت حکمرانی شهری از طریق افزایش شفافیت، پاسخگویی، عدالت، دسترسی به اطلاعات و تقویت نهادهای میانجی، زمینه مناسب تری برای مشارکت شهروندان ایجاد می کند. از سوی دیگر، مشارکت واقعی و اثرگذار می تواند احساس خودکارآمدی سیاسی، تعلق اجتماعی و اعتماد شهروندان به نهادهای مدیریت شهری را افزایش دهد. بررسی مطالعات همچنین نشان می دهد که مشارکت صوری، تمرکزگرایی، ضعف پاسخگویی، دسترسی محدود به اطلاعات و بی توجهی به نتایج مشارکت می تواند موجب کاهش اعتماد عمومی و تضعیف مشارکت سیاسی شود. یافته ها بر رابطه دوسویه میان مشارکت و اعتماد نیز تاکید دارند؛ به گونه ای که اعتماد اولیه مشارکت را تقویت می کند و تجربه موفق مشارکت نیز می تواند اعتماد را بازتولید نماید. همچنین فناوری های ارتباطی در صورت برخورداری از شفافیت، قابلیت پیگیری و دسترسی برابر می توانند فاصله میان شهروندان و مدیریت شهری را کاهش دهند. در مجموع، حکمرانی شهری زمانی می تواند به تقویت مشارکت سیاسی و اعتماد عمومی منجر شود که مشارکت شهروندان واقعی، مستمر و اثرگذار باشد و ساختارهای تصمیم گیری نیز بر پایه شفافیت، پاسخگویی، عدالت و توزیع مناسب فرصت های مشارکت سازمان دهی شوند.

کلیدواژه ها:

حکمرانی شهری ، مشارکت سیاسی شهروندان ، اعتماد عمومی ، شفافیت ، پاسخگویی