مدیریت در علوم پزشکی در عصر هوش مصنوعی: مروری علمی بر کاربردها، فرصت ها، چالش ها و الزامات پیاده سازی در نظام سلامت

تحول دیجیتال در نظام های سلامت، مدیریت در علوم پزشکی را با الزامات و فرصت های تازه ای مواجه ساخته است. در این میان، هوش مصنوعی به عنوان یکی از اثرگذارترین فناوری های نوظهور، ظرفیت قابل توجهی برای ارتقای تصمیم گیری مدیریتی، بهینه سازی فرآیندهای بالینی و اداری، تخصیص هوشمند منابع، بهبود کیفیت خدمات، ارتقای ایمنی بیمار و توسعه سیاست گذاری مبتنی بر شواهد فراهم کرده است. مقاله حاضر با رویکردی مروری به بررسی جایگاه هوش مصنوعی در مدیریت علوم پزشکی می پردازد و تلاش می کند پیوند میان مدیریت سلامت، حکمرانی داده، تصمیم سازی سازمانی و سامانه های هوشمند را به صورت تحلیلی تبیین نماید.در این مقاله، کاربردهای هوش مصنوعی در مدیریت بیمارستانی، مدیریت منابع انسانی، مدیریت مالی سلامت، مدیریت کیفیت و ایمنی بیمار، مدیریت داده ها و پرونده الکترونیک سلامت، پزشکی شخصی سازی شده، پیش بینی بار بیماری و سیاست گذاری سلامت بررسی شده است. همچنین چالش های مهمی نظیر سوگیری الگوریتمی، محرمانگی داده ها، تفسیرپذیری مدل ها، مقاومت سازمانی، کمبود زیرساخت، مسئولیت حقوقی و لزوم تنظیم گری مورد بحث قرار گرفته اند. یافته های این مرور نشان می دهد که اثربخشی هوش مصنوعی در مدیریت علوم پزشکی صرفا به دقت فنی الگوریتم ها وابسته نیست، بلکه نیازمند آمادگی سازمانی، استانداردسازی داده، آموزش نیروی انسانی، چارچوب های اخلاقی، اعتبارسنجی بالینی و حکمرانی مسئولانه است. در نهایت، مقاله یک مدل مرحله ای برای استقرار موفق هوش مصنوعی در نظام سلامت پیشنهاد می کند که می تواند برای مدیران سلامت، سیاست گذاران، پژوهشگران و موسسات آموزشی سودمند باشد.

کلیدواژه ها:

مدیریت در علوم پزشکی ، هوش مصنوعی ، مدیریت سلامت ، حکمرانی داده ، بیمارستان هوشمند ، تصمیم یار بالینی ، ایمنی بیمار ، سیاست گذاری سلامت.