خودتنظیمی دیجیتال؛ بررسی توانایی دانش آموزان در مدیریت زمان، توجه و رفتار خود در محیط های آنلاین

گسترش فناوری های دیجیتال و حضور گسترده دانش آموزان در محیط های آنلاین، شیوه یادگیری، ارتباط، سرگرمی و تعامل اجتماعی آنان را دستخوش تغییر کرده است. در چنین شرایطی، برخورداری از مهارت خودتنظیمی دیجیتال به یکی از توانایی های مهم برای استفاده سالم و هدفمند از فناوری تبدیل شده است. خودتنظیمی دیجیتال به توانایی فرد در مدیریت زمان استفاده از ابزارهای دیجیتال، کنترل توجه، تنظیم هیجان ها، مدیریت رفتار و تصمیم گیری آگاهانه در محیط های آنلاین اشاره دارد. محیط دیجیتال به دلیل دسترسی دائمی، تنوع زیاد محتوا، اعلان های متعدد و امکان جابه جایی سریع میان فعالیت ها می تواند کنترل توجه و زمان را دشوار کند. دانش آموزی که فاقد مهارت خودتنظیمی باشد، ممکن است زمان بیشتری را صرف فعالیت های غیرضروری آنلاین کند، در انجام فعالیت های آموزشی دچار وقفه شود یا در برابر محرک های دیجیتال نتواند رفتار خود را به خوبی مدیریت کند. در مقابل، خودتنظیمی مناسب می تواند به استفاده هدفمندتر از فناوری، افزایش تمرکز، مدیریت بهتر زمان، کاهش حواس پرتی و ایجاد تعادل میان زندگی آنلاین و فعالیت های واقعی کمک کند. این مهارت تنها از طریق محدود کردن دسترسی به فناوری شکل نمی گیرد، بلکه نیازمند آموزش، تمرین، آگاهی و ایجاد محیط حمایتی در خانواده و مدرسه است. بر همین اساس، خودتنظیمی دیجیتال را می توان بخشی از سواد دیجیتال و یکی از مهارت های ضروری زندگی در عصر فناوری دانست. هدف این مقاله بررسی مفهوم خودتنظیمی دیجیتال، ابعاد آن و عوامل موثر بر توانایی دانش آموزان در مدیریت زمان، توجه و رفتار خود در محیط های آنلاین و ارائه راهکارهایی برای تقویت این مهارت است.

کلیدواژه ها:

خودتنظیمی دیجیتال ، سواد دیجیتال ، مدیریت توجه ، مدیریت زمان ، رفتار آنلاین