دلایل مهاجرت کارکنان اتاق عمل: مرور روایتی

مقدمه مهاجرت کارکنان اتاق عمل به عنوان یکی از چالش های راهبردی نظام های سلامت در سطح جهانی مطرح است و سازمان بهداشت جهانی بر ابعاد و پیامدهای آن تاکید داشته است. اتاق عمل به عنوان یکی از حساس ترین و پرتنش ترین محیط های بالینی، نیازمند حضور نیروهای متخصصی است که مهاجرت آنها می تواند پیامدهای جبران ناپذیری بر کیفیت خدمات درمانی و ایمنی بیمار داشته باشد. این مطالعه مروری با هدف بررسی و شناسایی دلایل مهاجرت کارکنان اتاق عمل انجام شده است. روش کارا این پژوهش یک مطالعه روایتی است جستجوی نظام مند در پایگاه های داده معتبر شامل Web of Science، Scopus، PubMed، SID، Science و Magiran با استفاده از کلیدواژه های مرتبط با "مهاجرت"، "اتاق عمل" و "تکنولوژیست اتاق عمل" و "هوشبری" انجام شد. جستجو بدون محدودیت زمانی و با استفاده از عملگرهای منطقی AND و OR صورت گرفت. مقالات با معیارهای ورود و خروج مشخص انتخاب شدند. یافته ها: مهاجرت کارکنان اتاق عمل در ایران نتیجه تعامل پیچیده عوامل رانشی (داخلی) و عوامل کششی (خارجی) است که به صورت همزمان بر تصمیم گیری تاثیر می گذارند. عوامل رانشی مهم شامل چالش های اقتصادی نظیر دستمزد ناکافی، توزیع ناعادلانه مزایا و شکاف عمیق درآمدی با جراحان؛ فرسودگی شغلی در سه سطح خستگی جسمانی، فقدان بهزیستی روانی و بار کاری بیش از حد؛ شرایط کاری نامطلوب شامل کمبود تجهیزات، رفتارهای غیر اخلاقی جراحان، تعاملات نامناسب بین پرسنل و بی توجهی به کرامت کارکنان سهم بسزایی در تصمیم به مهاجرت دارد. در مقابل عوامل کششی شامل چشم اندازهای اقتصادی بهتر از جمله دستمزد بالاتر، امنیت شغلی و تسهیلات ادامه تحصیل، فرصت های پیشرفت حرفه ای در سیستم های بهداشتی پیشرفته، مسیرهای روشن ارتقای شغلی و کیفیت بالاتر زندگی از عوامل کشش قدرتمند محسوب می شوند. نتیجه گیری مهاجرت کارکنان اتاق عمل در ایران یک بحران سیستمی است که ریشه در عوامل اقتصادی، روانی، اجتماعی و ساختاری نظام سلامت دارد. این پدیده موجب کاهش نیروی کار متخصص در اتاق های عمل، افزایش بار کاری باقی ماندگان، تشدید فرسودگی شغلی و به خطر افتادن کیفیت مراقبت های جراحی می شود. به نظر می رسد ماندگاری این نیروهای متخصص نیازمند اتخاذ راهبردهای جامع شامل اصلاح نظام پرداخت مبتنی بر عدالت، کاهش بار کاری، حمایت از سلامت روان، بهبود ایمنی شغلی و ایجاد محیط کاری اخلاقی و حمایت گرا است. در غیر این صورت نظام سلامت کشور را با بحرانی عمیق و غیرقابل جبران مواجه خواهد ساخت و تحقق اهداف سلامت کشور را با چالش های جدی روبرو خواهد نمود.

کلیدواژه ها:

مهاجرت ، اتاق عمل ، کارشناسان اتاق عمل ، کارشناسان هوشبری ، ایران