اثربخشی آموزش ذهن آگاهی مبتنی بر مدرسه بر اضطراب امتحان دانش آموزان دوره دوم متوسطه

پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی آموزش ذهن آگاهی مبتنی بر مدرسه بر اضطراب امتحان دانش آموزان دوره دوم متوسطه انجام شده است. روش پژوهش از نوع کتابخانه ای و با رویکرد تحلیلی-توصیفی انجام شده و با مرور نظام مند منابع معتبر داخلی و بین المللی، ابعاد مختلف موضوع تحلیل گردیده است. یافته های پژوهش نشان می دهد که مداخلات مبتنی بر ذهن آگاهی به طور معناداری اضطراب امتحان را کاهش می دهند و اندازه اثر کلی این مداخلات در فراتحلیل ها برابر با ‎−۰.۷۱۶‎ گزارش شده است. بررسی مطالعات ایرانی نیز نشان می دهد که آموزش ذهن آگاهی با اندازه اثر ۰.۵۷۲ بر کاهش اضطراب امتحان دانش آموزان موثر بوده و این تاثیر در پیگیری یک ماهه پایدار مانده است. همچنین، برنامه های ذهن آگاهی مبتنی بر مدرسه با اندازه اثر ۰.۲۴ بر بهبود سلامت روان دانش آموزان موثر شناخته شده اند و اثربخشی آن ها به عواملی چون developmental period، نوع مجری (معلم یا متخصص بیرونی) و نوع برنامه بستگی دارد. یافته ها حاکی از آن است که ذهن آگاهی از طریق افزایش تنظیم هیجانی و کاهش نشخوار فکری، منابع توجه را آزاد کرده و ظرفیت حافظه کاری را برای پردازش اطلاعات در حین آزمون بهبود می بخشد. نتایج پژوهش نشان می دهد که ادغام برنامه های ذهن آگاهی در برنامه های مشاوره ای مدارس، راهبردی کم هزینه و عملی برای کاهش اضطراب امتحان و ارتقای عملکرد شناختی دانش آموزان دوره دوم متوسطه است.واژگان کلیدی: ذهن آگاهی، اضطراب امتحان، دوره دوم متوسطه، مداخلات مدرسه محور، تنظیم هیجانی