تحول هوشمند آموزش وپرورش در عصر هوش مصنوعی؛ فرصت ها، چالش ها و راهبردهای نوین اجرایی

تحولات شتابان فناوری های دیجیتال و ظهور هوش مصنوعی، نظام های آموزشی را با تغییرات بنیادینی در شیوه های یاددهی یادگیری، مدیریت آموزشی، ارزشیابی و تصمیم گیری مواجه ساخته است. هدف پژوهش حاضر، بررسی ابعاد تحول هوشمند آموزش وپرورش در عصر هوش مصنوعی، شناسایی فرصت ها و چالش های ناشی از به کارگیری این فناوری و ارائه راهبردهای نوین اجرایی برای بهره گیری اثربخش از ظرفیت های آن است. این پژوهش با رویکرد توصیفی تحلیلی و با استفاده از مطالعه اسنادی و مرور منابع علمی انجام شده است. یافته ها نشان می دهد هوش مصنوعی می تواند از طریق شخصی سازی فرایند یادگیری، تحلیل داده های آموزشی، شناسایی زودهنگام مشکلات تحصیلی، تولید محتوای آموزشی، کاهش بخشی از بار اداری معلمان و پشتیبانی از تصمیم گیری مدیران، زمینه ساز ارتقای کیفیت و کارآمدی نظام آموزش وپرورش شود. در مقابل، چالش هایی همچون شکاف دیجیتال، حفظ حریم خصوصی و امنیت داده ها، سوگیری الگوریتمی، وابستگی فناورانه، ضعف سواد هوش مصنوعی و ضرورت بازتعریف نقش معلم و مدیر، از موانع مهم تحقق تحول هوشمند به شمار می روند. بر این اساس، توسعه زیرساخت های دیجیتال، توانمندسازی معلمان و مدیران، تدوین چارچوب های اخلاقی و حقوقی، آموزش سواد هوش مصنوعی، طراحی نظام های ارزیابی هوشمند و اجرای تدریجی و مبتنی بر شواهد، از مهم ترین راهبردهای اجرایی پیشنهادی هستند. نتایج نشان می دهد تحول هوشمند آموزش وپرورش صرفا به معنای ورود فناوری به مدارس نیست، بلکه فرایندی نظام مند برای بازطراحی شیوه های آموزشی، مدیریتی و تصمیم گیری با محوریت انسان، عدالت آموزشی و استفاده مسئولانه از هوش مصنوعی است.

کلیدواژه ها:

آموزش وپرورش هوشمند ، هوش مصنوعی ، تحول آموزشی ، فناوری آموزشی ، یادگیری هوشمند ، معلم ، راهبردهای اجرایی ، تحول دیجیتال