کاربرد هوش مصنوعی در شناسایی نیازهای آموزشی و یادگیری دانش آموزان

تحولات شتابان فناوری های هوشمند در سال های اخیر، نظام های آموزشی را با فرصت ها و چالش های تازه ای مواجه ساخته است. یکی از مهم ترین ظرفیت های هوش مصنوعی در حوزه آموزش، امکان جمع آوری، پردازش و تحلیل داده های مربوط به عملکرد و فرایند یادگیری دانش آموزان و استفاده از نتایج این تحلیل ها برای شناسایی نیازهای آموزشی آنان است. در الگوهای سنتی آموزش، شناسایی نیازهای یادگیری دانش آموزان عمدتا از طریق مشاهده معلم، آزمون های کتبی، تکالیف، گفت وگو با دانش آموز و بررسی نمرات انجام می شود؛ درحالی که هوش مصنوعی می تواند حجم گسترده تری از داده های آموزشی را در مدت زمان کوتاه تحلیل کند و الگوهایی را آشکار سازد که ممکن است در ارزیابی های معمول کمتر مورد توجه قرار گیرند. هدف مقاله حاضر بررسی کاربرد هوش مصنوعی در شناسایی نیازهای آموزشی و یادگیری دانش آموزان است. پژوهش حاضر از نظر هدف، کاربردی و از نظر روش، توصیفی تحلیلی و کتابخانه ای است. داده های پژوهش از طریق بررسی و تحلیل منابع فارسی مرتبط با هوش مصنوعی، یادگیری شخصی سازی شده، یادگیری تطبیقی، تحلیل یادگیری، سنجش آموزشی و فناوری های هوشمند گردآوری و سپس به شیوه تحلیل محتوای کیفی مورد بررسی قرار گرفتند. یافته ها نشان می دهد که هوش مصنوعی می تواند از طریق تحلیل عملکرد تحصیلی، شناسایی نقاط قوت و ضعف، تشخیص الگوهای یادگیری، پیش بینی مشکلات احتمالی، ارائه بازخورد فوری، پیشنهاد محتوای متناسب و ایجاد مسیرهای یادگیری شخصی سازی شده، نقش موثری در شناسایی نیازهای آموزشی دانش آموزان داشته باشد. همچنین یافته ها نشان می دهد که اثربخشی این فناوری به کیفیت داده ها، توانمندی معلمان، زیرساخت های فناورانه، رعایت حریم خصوصی، کاهش سوگیری الگوریتمی و نظارت انسانی وابسته است. بنابراین، هوش مصنوعی نباید جایگزین قضاوت حرفه ای معلم شود، بلکه باید به عنوان ابزاری برای تقویت شناخت معلم از وضعیت یادگیری دانش آموزان و تصمیم گیری آموزشی دقیق تر مورد استفاده قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

هوش مصنوعی ، نیازهای آموزشی ، نیازهای یادگیری ، دانش آموزان ، یادگیری شخصی سازی شده ، یادگیری تطبیقی ، تحلیل یادگیری ، آموزش هوشمند.