تحلیل بوم شناختی کلاس ریاضی: نقش میانجی گر سواد عاطفی دبیر در تبدیل اضطراب ریاضی به درگیری سازنده ذهنی در مباحث انتزاعی

این پژوهش با هدف تحلیل بوم شناختی محیط آموزش ریاضی و تبیین نقش میانجی گر سواد عاطفی دبیر در تعدیل اضطراب ریاضی و تبدیل آن به درگیری سازنده ذهنی در یادگیری مفاهیم انتزاعی انجام شد. روش پژوهش نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون-پس آزمون همراه با گروه کنترل بود. جامعه آماری تمامی دانش آموزان پایه دهم رشته تجربی شهرستان دلیجان در سال تحصیلی ۱۴۰۵-۱۴۰۴ را شامل گردید که ۶۰ نفر از آنان با روش نمونه گیری تصادفی خوشه ای انتخاب و در دو گروه آزمایش (۳۰ نفر) و کنترل (۳۰ نفر) جای دهی شدند. ابزارهای اندازه گیری شامل مقیاس اضطراب ریاضی و پرسشنامه درگیری شناختی در یادگیری بودند. گروه آزمایش به مدت ۱۰ جلسه تحت آموزش ریاضی مبتنی بر مولفه های سواد عاطفی دبیر قرار گرفتند، در حالی که گروه کنترل آموزش سنتی را دریافت نمودند. تحلیل داده ها با استفاده از تحلیل کوواریانس تک متغیری و چندمتغیری انجام پذیرفت. یافته های حاصل از پس آزمون نشان داد که مداخله مبتنی بر سواد عاطفی دبیر منجر به کاهش معنی دار میانگین نمره های اضطراب ریاضی در گروه آزمایش نسبت به گروه کنترل شد و در مقابل، میزان درگیری شناختی، پردازش عمیق و راهبردهای خودتنظیمی دانش آموزان گروه آزمایش را به طور معنی داری افزایش داد. ضریب اندازه اثر به دست آمده نشان دهنده موفقیت ۴۸ درصدی مداخله در کاهش اضطراب و موفقیت ۵۲ درصدی در ارتقای درگیری سازنده ذهنی بود. بر اساس این نتایج، سواد عاطفی معلم با تعدیل ارزیابی های شناختی کنترل و ارزش، قادر است هیجانات پیشرفت منفی را مهار کرده و انرژی روانی ناشی از اضطراب را به سمت تلاش های راهبردی و درگیری عمیق ذهنی در مباحث انتزاعی هدایت نماید.

کلیدواژه ها:

بوم شناسی کلاس ریاضی ، سواد عاطفی دبیر ، اضطراب ریاضی ، درگیری سازنده ذهنی ، نظریه کنترل-ارزش