نقش خودتنظیمی یادگیری در بهبود عملکرد تحصیلی و کاهش اضطراب امتحان دانش آموزان دوره ابتدایی

خودتنظیمی یادگیری یکی از مهم ترین مولفه های یادگیری اثربخش در دوره ابتدایی است که به توانایی دانش آموز در برنامه ریزی، هدف گذاری، انتخاب راهبردهای مناسب، نظارت بر فرایند یادگیری، کنترل هیجان ها و اصلاح عملکرد خود اشاره دارد. دانش آموزی که از مهارت های خودتنظیمی برخوردار است، صرفا دریافت کننده اطلاعات نیست، بلکه در فرایند یادگیری نقش فعال دارد و می تواند متناسب با اهداف آموزشی، رفتار و راهبردهای یادگیری خود را تنظیم کند. از سوی دیگر، اضطراب امتحان و نگرانی های مرتبط با ارزیابی تحصیلی از جمله عواملی هستند که می توانند بر کیفیت یادگیری، خودپنداره تحصیلی، خودکارآمدی و عملکرد دانش آموزان اثر منفی بگذارند. پژوهش حاضر با رویکرد مروری تحلیلی به بررسی نقش خودتنظیمی یادگیری در بهبود عملکرد تحصیلی و کاهش اضطراب امتحان دانش آموزان دوره ابتدایی می پردازد. در این مقاله، مفاهیم خودتنظیمی یادگیری، فراشناخت، انگیزش، خودکارآمدی و اضطراب امتحان تبیین شده و ارتباط میان آنها بر اساس یافته های پژوهش های پیشین تحلیل شده است. شواهد پژوهشی نشان می دهد آموزش راهبردهای خودتنظیمی می تواند به تقویت برنامه ریزی، مدیریت زمان، نظارت بر فهم، استفاده از راهبردهای شناختی و فراشناختی و افزایش مسئولیت پذیری تحصیلی دانش آموزان منجر شود. همچنین، شواهد مربوط به دانش آموزان دوره ابتدایی نشان می دهد اضطراب امتحان با پیامدهایی مانند کاهش پیشرفت ریاضی و سواد، کاهش خودپنداره تحصیلی و خودکارآمدی ارتباط دارد. بر این اساس، آموزش خودتنظیمی از طریق فعالیت های متناسب با سن، بازخورد سازنده، هدف گذاری تدریجی، خودارزیابی، آموزش مهارت های مطالعه و مدیریت هیجان می تواند بخشی از برنامه تربیتی مدرسه باشد. در نهایت، مقاله بر ضرورت انتقال تدریجی مسئولیت یادگیری از معلم به دانش آموز، مشارکت خانواده و ایجاد محیط آموزشی حمایتگر تاکید می کند.

کلیدواژه ها:

خودتنظیمی یادگیری ، عملکرد تحصیلی ، اضطراب امتحان ، دانش آموزان ابتدایی ، فراشناخت