بررسی رابطه آموزش معارف دینی با کاهش آسیب های اجتماعی در میان دانش آموزان

آموزش معارف دینی از مهم ترین مولفه های تربیتی در نظام آموزش وپرورش است که می تواند در شکل گیری نگرش ها، ارزش ها، رفتارهای اخلاقی و مسئولیت پذیری اجتماعی دانش آموزان نقش داشته باشد. هدف پژوهش حاضر، بررسی رابطه آموزش معارف دینی با کاهش آسیب های اجتماعی در میان دانش آموزان است. این پژوهش از نظر هدف، کاربردی و از نظر روش، توصیفی همبستگی است. جامعه پژوهش را دانش آموزان دوره متوسطه تشکیل داده و داده های مورد نیاز با استفاده از ابزارهای سنجش آموزش معارف دینی و آسیب های اجتماعی گردآوری و با بهره گیری از روش های آماری توصیفی و ضریب همبستگی پیرسون تحلیل شده است. یافته های پژوهش نشان می دهد که میان کیفیت و میزان آموزش معارف دینی و کاهش آسیب های اجتماعی دانش آموزان رابطه معناداری وجود دارد. همچنین آموزش هدفمند و کاربردی معارف دینی با کاهش گرایش به رفتارهای پرخطر و ناسازگارانه، افزایش مسئولیت پذیری اجتماعی، تقویت خودکنترلی، پایبندی بیشتر به ارزش ها و هنجارهای اخلاقی و بهبود روابط اجتماعی دانش آموزان ارتباط دارد. نتایج نشان می دهد که اثربخشی آموزش معارف دینی تنها به انتقال مفاهیم و اطلاعات دینی محدود نمی شود، بلکه زمانی می تواند در پیشگیری از آسیب های اجتماعی موثرتر باشد که مفاهیم دینی در موقعیت های واقعی زندگی، گفت وگوهای اخلاقی، فعالیت های مشارکتی و تجربه های اجتماعی دانش آموزان به کار گرفته شوند. بر این اساس، تقویت شیوه های تدریس تعاملی، نقش الگویی معلم، ارتباط مدرسه و خانواده و توجه هم زمان به ابعاد شناختی، اخلاقی و اجتماعی تربیت می تواند زمینه مناسب تری برای کاهش آسیب های اجتماعی در میان دانش آموزان فراهم سازد. البته با توجه به ماهیت همبستگی پژوهش، نتایج به معنای اثبات رابطه علی و تاثیر انحصاری آموزش معارف دینی نیست و عوامل خانوادگی، همسالان، محیط مدرسه و فضای رسانه ای نیز در شکل گیری رفتارهای اجتماعی دانش آموزان نقش دارند.کلمات کلیدی: آموزش معارف دینی، آسیب های اجتماعی، دانش آموزان، تربیت دینی، مسئولیت پذیری اجتماعی، خودکنترلی، رفتارهای پرخطر، ارزش های اخلاقی