نقش مدیریت آموزشی در بهره گیری مسئولانه از فناوری های هوش مصنوعی و تاثیر آن بر توسعه فردی یادگیرندگان

گسترش فناوری های مبتنی بر هوش مصنوعی، نظام های آموزشی را با فرصت ها و چالش های تازه ای روبه رو کرده است و در این میان مدیریت آموزشی نقشی تعیین کننده در هدایت، سیاست گذاری و استفاده مسئولانه از این فناوری ها دارد. هدف پژوهش حاضر بررسی نقش مدیریت آموزشی در بهره گیری اثربخش از هوش مصنوعی و تبیین پیامدهای آن برای توسعه فردی یادگیرندگان است. پژوهش با رویکرد مرور نظام مند و با اتکا به ادبیات ارائه شده در منبع مبنا، مطالعات مرتبط با یادگیری شخصی سازی شده، بازخورد هوشمند، ارزیابی خودکار، دستیارهای آموزشی و سامانه های توصیه گر را بررسی می کند. یافته ها نشان می دهد که مدیریت آموزشی، در صورت فراهم کردن زیرساخت، توانمندسازی معلمان، تدوین قواعد اخلاقی و توجه به عدالت آموزشی، می تواند ظرفیت هوش مصنوعی را برای افزایش انگیزش تحصیلی، خودتنظیمی، حل مسئله، تفکر انتقادی و خودکارآمدی فعال کند. در مقابل، ضعف مدیریتی می تواند به وابستگی افراطی، کاهش تعامل انسانی، سوگیری الگوریتمی و تشدید شکاف دیجیتال منجر شود. بر این اساس، هوش مصنوعی جایگزین مدیر و معلم نیست، بلکه باید به عنوان ابزار پشتیبان تصمیم گیری، شخصی سازی آموزش و توسعه حرفه ای به کار گرفته شود. نتیجه کلی آن است که مدیریت آموزشی هوشمند، اخلاق مدار و انسان محور می تواند پیوند میان نوآوری فناورانه و رشد همه جانبه یادگیرندگان را تقویت کند (رحیمی و رضایی، ۱۴۰۱؛ Holmes et al., ۲۰۱۹؛ Zawacki-Richter et al., ۲۰۱۹).

کلیدواژه ها:

مدیریت آموزشی ، هوش مصنوعی ، توسعه فردی ، یادگیری شخصی سازی شده ، فناوری آموزشی ، خودتنظیمی ، مدیریت تغییر