از معلم دیجیتال تا معلم تاثیرگذار: بازطراحی نقش معلم در عصر هوش مصنوعی مولد

ظهور هوش مصنوعی مولد، تغییرات بنیادینی در شیوه های آموزش، یادگیری و ایفای نقش حرفه ای معلمان ایجاد کرده است و ضرورت بازاندیشی در جایگاه و مسئولیت های معلم را بیش از پیش آشکار ساخته است. پژوهش حاضر با هدف بررسی چگونگی بازطراحی نقش معلم و تبیین مسیر گذار از «معلم دیجیتال» به «معلم تاثیرگذار» در عصر هوش مصنوعی مولد انجام شده است. این پژوهش از نظر هدف، کاربردی و از نظر روش، توصیفی تحلیلی با رویکرد اسنادی و مروری است. داده های پژوهش از طریق مطالعه و تحلیل منابع علمی، کتاب ها، مقالات و پژوهش های مرتبط با هوش مصنوعی مولد، آموزش دیجیتال، نقش معلم و شایستگی های حرفه ای گردآوری و با استفاده از تحلیل محتوای کیفی بررسی شده اند. یافته ها نشان داد که هوش مصنوعی مولد نقش سنتی معلم به عنوان انتقال دهنده دانش را به سمت نقش هایی همچون تسهیلگر یادگیری، طراح تجربه آموزشی، مربی، راهنما، ارزیاب و هدایتگر فرایند یادگیری سوق می دهد. همچنین، سواد هوش مصنوعی، شایستگی فناورانه، توانایی طراحی آموزشی، تفکر انتقادی، خلاقیت، مهارت های ارتباطی و عاطفی و پایبندی به اصول اخلاقی از مهم ترین شایستگی های مورد نیاز معلم در این دوره محسوب می شوند. نتایج همچنین نشان داد که استفاده موثر از هوش مصنوعی مستلزم بازنگری در شیوه های تربیت و توسعه حرفه ای معلمان و حرکت از آموزش ابزارمحور به سمت توانمندسازی حرفه ای و تربیتی است. در این میان، هوش مصنوعی مولد بیش از آنکه جایگزین معلم باشد، می تواند به عنوان دستیار حرفه ای در طراحی، اجرا و ارزشیابی فرایند یادگیری مورد استفاده قرار گیرد. بر این اساس، معلم تاثیرگذار در عصر هوش مصنوعی معلمی است که ضمن بهره گیری هوشمندانه و اخلاقی از فناوری، نقش انسانی، تربیتی و حرفه ای خود را حفظ کرده و فناوری را در خدمت یادگیری معنادار، تفکر انتقادی، خلاقیت و رشد همه جانبه دانش آموزان قرار می دهد.کلمات کلیدی: هوش مصنوعی مولد، معلم دیجیتال، معلم تاثیرگذار، نقش معلم، شایستگی حرفه ای معلمان، سواد هوش مصنوعی، آموزش هوشمند، توسعه حرفه ای معلمان.