بررسی حقوقی قراردادهای الکترونیک واعتبار امضای دیجیتال

با گسترش تجارت الکترونیک و تحول دیجیتال، قراردادهای الکترونیک و امضای دیجیتال به عنوان ارکان اصلی تعاملات حقوقی و تجاری در فضای مجازی مطرح شده اند. بااین حال، اعتبارسنجی حقوقی این نهادها و تطابق آنها با قواعد سنتی قراردادها، همواره محل بحث و چالش بوده است. هدف این مقاله، بررسی مبانی حقوقی، اعتبار و چالش های فراروی قراردادهای الکترونیک و امضای دیجیتال در نظام های حقوقی ایران، اتحادیه اروپا و آمریکا و ارائه راهکارهای توسعه دکترین حقوقی متناسب با تحولات فناوری است. این پژوهش با رویکرد تحلیلی-توصیفی و با استفاده از روش تطبیقی، قوانین، مقررات، رویه قضایی و آموزه های حقوقی در سه نظام حقوقی مذکور را مورد بررسی قرار داده و با استناد به منابع معتبر علمی و اسناد بین المللی نظیر قانون نمونه آنسیترال، مقررات eIDAS و قوانین ESIGN و UETA، به تحلیل نقاط قوت و ضعف هر نظام پرداخته است. نتایج نشان می دهد که هرچند نظام های حقوقی مختلف، اصولا قراردادهای الکترونیک و امضای دیجیتال را معتبر می شناسند، اما در حوزه استانداردهای فنی، سطح مسئولیت مراجع صدور گواهی، رویه قضایی و نحوه اثبات در دادگاه، تفاوت های چشمگیری وجود دارد. چالش های اصلی شامل احراز هویت و تطابق اراده، حفظ یکپارچگی داده ها، مسئولیت مدنی، تعارض قوانین در قراردادهای فرامرزی و شکاف میان قواعد سنتی و الزامات فنی است.

کلیدواژه ها:

قرارداد الکترونیک ، امضای دیجیتال ، اعتبار حقوقی ، تجارت الکترونیک ، رمزنگاری