درس پژوهی: بررسی نقش فعالیت های گروهی در افزایش انگیزه یادگیری درس روان شناسی

هدف از پژوهش حاضر، بررسی نقش فعالیت های گروهی در افزایش انگیزه یادگیری درس روان شناسی در قالب فرایند درس پژوهی است. کاهش مشارکت و علاقه برخی دانش آموزان در فعالیت های آموزشی و ضرورت استفاده از روش های تدریس فعال، زمینه انجام این پژوهش را فراهم کرد. پژوهش حاضر از نظر رویکرد، کیفی و کاربردی و از نظر روش اجرا مبتنی بر درس پژوهی است. جامعه مورد مطالعه شامل دانش آموزان دوره متوسطه دوم و نمونه پژوهش یک کلاس از دانش آموزان پایه یازدهم رشته علوم انسانی بود. در این فرایند، ابتدا طرح درس اول با تاکید بر فعالیت های گروهی طراحی و اجرا شد و رفتار، میزان مشارکت، تعامل و علاقه دانش آموزان توسط اعضای تیم درس پژوهی مورد مشاهده و بررسی قرار گرفت. نتایج اجرای نخست نشان داد که اگرچه فعالیت های گروهی موجب افزایش تعامل و مشارکت دانش آموزان شده است، اما مشارکت اعضای گروه ها یکسان نبوده و برخی دانش آموزان نقش کم رنگ تری داشته اند. بر اساس تحلیل یافته های اجرای اول، طرح درس اصلاح شد و با تعیین نقش مشخص برای اعضای گروه، بهبود دستورالعمل ها، مدیریت زمان، ایجاد فرصت برابر برای ارائه و افزایش نظارت و بازخورد معلم، طرح درس دوم اجرا گردید. یافته های اجرای دوم نشان داد که مشارکت دانش آموزان متوازن تر شده، تعامل و همکاری میان اعضای گروه افزایش یافته و دانش آموزان علاقه و آمادگی بیشتری برای شرکت در فعالیت های آموزشی نشان داده اند. در مجموع، یافته های این درس پژوهی نشان داد که فعالیت های گروهی هدفمند و ساختاریافته می توانند زمینه مناسبی برای افزایش مشارکت، تعامل و انگیزه یادگیری دانش آموزان در درس روان شناسی فراهم کنند؛ مشروط بر آنکه با طراحی مناسب، تقسیم مسئولیت، مدیریت فعال معلم و اصلاح مستمر بر اساس شواهد کلاس همراه باشند.

کلیدواژه ها:

درس پژوهی ، فعالیت های گروهی ، انگیزه یادگیری ، یادگیری مشارکتی ، درس روان شناسی ، مشارکت دانش آموزان