وقتی یادگیری مرز نمی شناسد: واکاوی آموزش ترکیبی در عصر پسا کرونا

آموزش ترکیبی صرفا حاصل تلفیق دو روش حضوری و مجازی نیست؛ بلکه با ادغام هدفمند و هم افزایی میان این دو شیوه آموزش در پی ایجاد محیطی تعاملی، انعطاف پذیر و متناسب با نیازهای گوناگون یادگیرندگان است. مطالعه حاضر با روش مروری از نوع توصیفی-تحلیلی و اسنادی انجام گرفت و با مروری بر پژوهش های معتبر داخلی و خارجی در این حوزه ضمن تبیین مفهوم آموزش ترکیبی و تاریخچه تحول آن به مقایسه این روش با الگوهای حضوری و مجازی، ابعاد پداگوژیکی، روش شناسی، فناورانه و سبک یادگیری می پردازد و همچنین رسانه های متداول در آموزش ترکیبی و مدل های گوناگون آن از جمله مدل چرخشی، منعطف، خودترکیبی و مجازی غنی شده از لحاظ کارکرد و چگونگی سازماندهی تجربه یادگیری بررسی شده است. در کشور ایران شبکه شاد را می توان نمونه برجسته ای از ایجاد زیرساخت آموزشی و ارتباطی یکپارچه در مقیاس ملی دانست اما باید در نظر داشت ظرفیت این پلتفرم برای تحقق اهداف آموزش ترکیبی بیش از آنکه به دسترسی بر فناوری وابسته باشد، به دسترسی عادلانه، سواد دیجیتال، کیفیت تعامل، مشارکت فراگیران، کیفیت طراحی و به کارگیری همزمان فعالیت های برخط و فعالیت های چهره به چهره وابسته است. تحلیل حاضر نشان داد آموزش ترکیبی در ایران بیش از آنکه یک مدل تلفیقی از دو روش تدریس حضوری و مجازی باشد، مستلزم گذار از نگاه ابزارمحور به نگاهی طراحی محور می باشد به گونه ای که در آن فناوری جایگزین حضور نیست؛ بلکه بخشی از معماری یاددهی-یادگیری تلقی می شود و شبکه شاد به عنوان زیرساخت معتبر و رسمی این معماری مورد بازخوانی قرار می گیرد.

کلیدواژه ها:

آموزش الکترونیک ، آموزش ترکیبی ، آموزش حضوری ، پسا کرونا ، شاد ، مجازی