مرور نظا مند بر نظریه های مدیریت کلاس و کاربرد آن ها در مدارس ایران

پژوهش حاضر با هدف مرور نظام مند نظریه های مدیریت کلاس و بررسی کاربرد آن ها در مدارس ایران انجام شده است. این پژوهش از نوع مطالعات مروری نظام مند با رویکرد تحلیل محتوای کیفی است که با بررسی منابع معتبر داخلی و خارجی در بازهی زمانی ۱۳۸۰ تا ۱۴۰۳ صورت گرفته است. جامعهیپژوهش شامل کلیه منابع مکتوب مرتبط با مدیریت کلاس شامل کتاب ها، مقالات علمی-پژوهشی، پایان نامه ها و گزارش های پژوهشی بود که از پایگاه های دادهی معتبر داخلی و خارجی جمع آوری شدند. داده ها با استفاده از روش تحلیل محتوای کیفی و کدگذاری باز مورد تحلیل قرار گرفتند. یافته ها نشان داد که نظریه های مدیریت کلاس را می توان در سه پارادایم اصلی مداخله گرا، تعامل گرا و عدم مداخله دسته بندی کرد. همچنین، الگوهای عملیاتی مونته سوری، کانتر، جونز، اقتضایی و تلفیقی به عنوان مهم ترین الگوهای مدیریت کلاس شناسایی شدند. بررسی کاربرد این نظریه ها در مدارس ایران نشان داد که سبک غالب مدیریت کلاس در ایران، سبک اقتدارگرایانه و بوروکراتیک است که ناشی از ساختار متمرکز نظام آموزشی، کمبود آموزش های ضمن خدمت و تراکم بالای جمعیتی در کلاس هاست. با این حال، مدارسی که از رویکردهای تلفیقی و اقتضایی استفاده کرده اند، موفقیت بیشتری در افزایش انگیزش، خلاقیت و مشارکت دانش آموزان داشته اند. بر اساس نتایج، به کارگیری رویکردهای دانش آموز محور و مشارکتی در مدیریت کلاس، به ویژه در دورهی ابتدایی، با اثربخشی بیشتری همراه است.

کلیدواژه ها:

مدیریت کلاس ، نظریه های مدیریت کلاس ، مدارس ایران ، سبک های مدیریت ، مرور نظام مند ، الگوهای مدیریت کلاس .