نقش استفاده افراطی از اینترنت بر مولفه های تحصیلی (خودکارآمدی، جهت گیری هدف و پیشرفت): مطالعه ای بر دانش آموزان در شرایط آموزش غیرحضوری دوره بحران و ناامنی

هدف: پژوهش حاضر با هدف مقایسه خودکارآمدی تحصیلی، جهت گیری هدف و پیشرفت تحصیلی میان دانش آموزان دارای استفاده افراطی و استفاده عادی از اینترنت در شرایط آموزش غیرحضوری (دوره بحران و ناامنی) انجام شد.روش: این پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر روش، توصیفی از نوع علی-مقایسه ای بود. جامعه آماری پژوهش را دانش آموزان مقطع متوسطه اول شهر زنجان تشکیل دادند. نمونه ای متشکل از ۲۰۰ دانش آموز (۱۰۰ نفر با استفاده افراطی و ۱۰۰ نفر با استفاده عادی از اینترنت) به روش هدفمند (بر اساس غربالگری با پرسشنامه اعتیاد به اینترنت یانگ) انتخاب شدند. برای گردآوری داده ها از پرسشنامه باورهای خودکارآمدی تحصیلی (زاجاکووا و همکاران، ۲۰۰۵)، مقیاس جهت گیری هدف (مک گریگور، ۲۰۰۱) و معدل پایان ترم جهت سنجش پیشرفت تحصیلی استفاده شد. داده ها با استفاده از آزمون t مستقل و تحلیل واریانس چندمتغیری تحلیل شدند. یافته ها: نتایج نشان داد که دانش آموزان دارای استفاده افراطی از اینترنت در تمام ابعاد خودکارآمدی تحصیلی نمرات به طور معناداری پایین تر از گروه عادی داشتند. در مولفه جهت گیری هدف، گروه عادی در اهداف تسلط-رویکردی و عملکرد-رویکردی نمرات بالاتری کسب کردند؛ درحالی که گروه استفاده افراطی نمرات بالاتری در اهداف تسلط-اجتنابی و عملکرد-اجتنابی داشتند. همچنین، پیشرفت تحصیلی گروه عادی به طور معناداری بالاتر از گروه دارای استفاده افراطی بود. نتیجه گیری: استفاده افراطی از اینترنت در بستر آموزش غیرحضوری با خودکارآمدی پایین تر، گرایش بیشتر به اهداف اجتنابی و افت عملکرد تحصیلی همراه است. از این رو، تدوین مداخلات روان شناختی و آموزشی جهت مدیریت مصرف اینترنت و ارتقای متغیرهای تحصیلی در دوره های آموزش مجازی ضروری به نظر می رسد.

کلیدواژه ها:

استفاده افراطی از اینترنت ، خودکارآمدی تحصیلی ، جهت گیری هدف ، پیشرفت تحصیلی ، آموزش غیرحضوری