اثربخشی روش تدریس مبتنی بر ذهن آگاهی آموزشی بر تفکر محاسباتی و خلاقیت تحصیلی دانش آموزان مقطع متوسطه

هدف پژوهش حاضر تعیین اثربخشی روش تدریس مبتنی بر ذهن آگاهی آموزشی بر تفکر محاسباتی و خلاقیت تحصیلی دانش آموزان مقطع متوسطه بود. این پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر روش، نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون پس آزمون همراه با گروه کنترل بود. جامعه آماری پژوهش شامل تمامی دانش آموزان مقطع متوسطه شهر اصفهان در سال تحصیلی ۱۴۰۵-۱۴۰۴ بود. از میان جامعه آماری، تعداد ۶۰ نفر از دانش آموزان با استفاده از روش نمونه گیری در دسترس انتخاب شدند و سپس به صورت تصادفی در دو گروه آزمایش (۳۰ نفر) و کنترل (۳۰ نفر) جایگزین گردیدند. ابزارهای گردآوری داده ها شامل پرسشنامه تفکر محاسباتی جیمز ویل و همکاران (۲۰۱۷) و پرسشنامه خلاقیت تحصیلی رابینسون (۲۰۱۱) بود. روایی ابزارها از طریق نظر متخصصان و اساتید حوزه علوم تربیتی و روان شناسی تایید شد و پایایی آن ها نیز با استفاده از ضریب آلفای کرونباخ مورد بررسی قرار گرفت که نتایج نشان دهنده برخورداری ابزارها از پایایی مطلوب بود. پس از اجرای پیش آزمون، روش تدریس مبتنی بر ذهن آگاهی آموزشی طی ۸ جلسه ۴۵ دقیقه ای برای گروه آزمایش اجرا شد، در حالی که گروه کنترل هیچ گونه مداخله آموزشی ویژه ای دریافت نکرد. در پایان دوره، از هر دو گروه پس آزمون به عمل آمد و داده های جمع آوری شده با استفاده از آمار توصیفی و استنباطی شامل تحلیل کوواریانس چندمتغیری (MANCOVA) و تحلیل کوواریانس تک متغیری (ANCOVA) در نرم افزار SPSS نسخه ۲۶ مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. یافته های پژوهش نشان داد که روش تدریس مبتنی بر ذهن آگاهی آموزشی تاثیر مثبت و معناداری بر تفکر محاسباتی و خلاقیت تحصیلی دانش آموزان مقطع متوسطه دارد. نتایج تحلیل کوواریانس چندمتغیری نشان داد اثر گروه بر ترکیب متغیرهای وابسته معنادار است.(Wilks' Lambda=۰.۳۹, F=۲۳.۸۳, p=۰.۰۰۱, η²=۰.۵۵) همچنین نتایج تحلیل کوواریانس تک متغیری نشان داد که روش تدریس مبتنی بر ذهن آگاهی آموزشی موجب افزایش معنادار تفکر محاسباتی(F=۵۲.۲۱, p=۰.۰۰۱, η²=۰.۸۹۴) و خلاقیت تحصیلی (F=۵۲.۲۰, p=۰.۰۰۱, η²=۰.۶۹۱) دانش آموزان شده است. بر این اساس، می توان نتیجه گرفت که استفاده از روش تدریس مبتنی بر ذهن آگاهی آموزشی به عنوان یک رویکرد نوین آموزشی می تواند نقش موثری در ارتقای تفکر محاسباتی و خلاقیت تحصیلی دانش آموزان داشته باشد.

کلیدواژه ها:

روش تدریس مبتنی بر ذهن آگاهی آموزشی ، تفکر محاسباتی ، خلاقیت تحصیلی