اقدام پژوهی:بازطراحی تکالیف و مشارکت خانواده در بهبود انگیزش تحصیلی دانش آموزان مدرسه ابتدایی شهید بهاری پرند

پژوهش حاضر با هدف بهبود انگیزش تحصیلی و ارتقای کیفیت انجام تکالیف درسی از طریق بازطراحی تکالیف و تقویت مشارکت خانواده در یک اقدام پژوهی مدرسه ای انجام شد و مسئله پژوهش از مشاهده بی علاقگی، بی توجهی و ناتمام گذاشتن تکالیف توسط یکی از دانش آموزان پایه اول دبستان شهید بهاری پرند در بستر آموزش مجازی آغاز شد؛ وضعیتی که علاوه بر کاهش مشارکت آموزشی، موجب افزایش تنش میان دانش آموز و مادر و تضعیف کیفیت تعاملات آموزشی خانه و مدرسه شده بود. بررسی شواهد اولیه نشان داد که این مسئله صرفا ناشی از ضعف تحصیلی دانش آموز نبود، بلکه از تعامل عوامل متعددی همچون؛ شرایط خاص خانوادگی، فقدان فضای مناسب برای یادگیری، سخت گیری والد در انجام تکالیف، نبود برنامه منظم، فشارهای ناشی از آموزش مجازی و طراحی نامتناسب تکالیف تاثیر می پذیرفت. این پژوهش با بهره گیری از رویکرد اقدام پژوهی و بر پایه چرخه شناسایی مسئله، گردآوری شواهد، تحلیل داده ها، طراحی و اجرای مداخله و ارزیابی نتایج انجام شد و داده ها از طریق مشاهده مستمر، مصاحبه با دانش آموز و مادر، مشورت با همکاران و مطالعه منابع علمی گردآوری و به شیوه کیفی تحلیل شدند. بر اساس یافته های مرحله تحلیل، مجموعه ای از مداخلات شامل بازطراحی تکالیف متناسب با شرایط و توانایی دانش آموز، انعطاف در زمان انجام و ارسال تکالیف، تقویت ارتباط مستمر و حمایتی میان معلم، دانش آموز و خانواده، استفاده از بازخوردهای فوری و تشویقی، کاهش سخت گیری والد و ایجاد سازوکار خودنظارتی در انجام تکالیف اجرا شد. شواهد پس از اجرا نشان داد که مشارکت دانش آموز در فعالیت های آموزشی به طور محسوسی افزایش یافت، تکالیف به صورت منظم، کامل و با رغبت بیشتری انجام و ارسال شدند، انگیزش و مسئولیت پذیری تحصیلی او تقویت شد و نگرش وی نسبت به یادگیری و انجام تکالیف تغییر مثبت پیدا کرد. همچنین، کاهش تنش های خانوادگی، افزایش رضایت مادر و بهبود تعامل خانه و مدرسه از دیگر پیامدهای اجرای مداخله بود و طراحی تکالیف متناسب با ویژگی های فردی دانش آموز، همراه با مشارکت فعال خانواده، حمایت عاطفی و بازخوردهای انگیزشی معلم، می تواند راهبردی موثر برای بهبود انگیزش تحصیلی و ارتقای کیفیت یادگیری دانش آموزان دوره ابتدایی، به ویژه در شرایط آموزش مجازی، باشد.

کلیدواژه ها:

تکالیف دانش آموزان ، مشارکت خانواده ، انگیزش تحصیلی ، دانش آموزان ابتدایی ، مدرسه شهید بهاری پرند.