الگوی جامع تربیت فرزند در مکتب قرآن و عترت: از کاشت بذر فطرت تا برداشت انسان صالح

تربیت فرزند در مکتب اسلام، فرآیندی بنیادین برای شکوفایی استعدادهای فطری و رسیدن به کمال انسانی است. بنابراین هدف پژوهش حاضر، استخراج و تبیین الگوی جامع تربیت فرزند در مکتب قرآن و عترت با عنوان «از کاشت بذر فطرت تا برداشت انسان صالح» است. این پژوهش با روش تحلیل محتوای کیفی و رویکرد مضمون محور انجام شده است. جامعه آماری شامل کلیه آیات قرآن کریم و روایات معتبر پیرامون موضوع تربیت فرزند است. داده ها به روش کتابخانه ای و فیش برداری گردآوری و با نمونه گیری هدفمند تا رسیدن به اشباع نظری تحلیل شدند. تحلیل داده ها نشان داد که الگوی تربیت فرزند در مکتب قرآن و عترت از سه ساحت به هم پیوسته تشکیل شده است: «ساحت تکوینی و آیینی» (کاشت بذر فطرت) که شامل آیین های آغازین، هویت بخشی و تامین رزق حلال است؛ «ساحت تعلیمی و مهارتی» (پرورش و داشت) که آموزش های دینی، اخلاقی و مهارت های حیاتی را در بر می گیرد؛ و «ساحت عاطفی و ارتباطی» (برداشت انسان صالح) که با محوریت محبت، عدالت و تکریم شخصیت، به شکل گیری شخصیت متعادل منجر می شود. با توجه به نتایجالگوی تربیتی اسلام، یک نظام پویا، چرخه ای و مبتنی بر تعادل است که فرزند را نه به عنوان مایه مالکیت، بلکه به عنوان امانت الهی می نگرد. این الگو با تکیه بر فطرت، مراحل رشد و روش های متنوع تربیتی، مدلی بومی و کارآمد برای مواجهه با چالش های تربیتی معاصر در خانواده ارائه می دهد.

کلیدواژه ها:

تربیت فرزند ، قرآن کریم ، روایات اسلامی ، الگوی جامع تربیت