بررسی وضعیت علم قضا در زمان امام علی ع

بی تردید حضرت امیرالمومنین(ع) محور قضاوت های اسلامی و شیعی و مهم ترین چهره نظام ساز برای قضای اسلامی است. آن حضرت در دوران حکومت نبوی، قاضی مدینه و یمن بود. قضاوت در مدینه، با حضور شخص رسول خدا (ص) افتخاری عظیم است. تاییدات مکرر رسول خدا نسبت به توانایی آن حضرت در قضاوت ها، تاکیدی بر این محوریت است. با توجه به این امر، پژوهش حاضر با دیدگاهی تاریخی در صدد است تا از یک سو مفهوم عدالت را ترسیم کند و از سوی دیگر، جایگاه قضاوت را در زمان امام علی (ع) با استفاده از روش توصیفی – تحلیلی و بهره گیری از منابع کتابخانه ای، مطبوعاتی مورد واکاوری قرار دهد. بر این اساس، مقاله حاضر در صدد است تا اهمیت این موضوع را با طرح این سوال که حضرت علی (ع) تا چه اندازه در برقراری عدالت و ترسیم خط مشی آن با استفاده از قضاوت موفق بوده است، نشان دهد. پژوهش حاضر برای این مبنا استوار است که داوری، رکن اساسی نظام هاست. داوری های درست و قانونمند، در حراست از سلامت جامعه و استواری پایه های اجتماع، بیشترین نقش را بازی می کند. آموزه های حکومت علی (ع)، نشان دهنده آن است که آن حضرت، توجه و عنایتی ویژه به داوری و دستگاه قضایی داشته است. متونی که چگونگی داوری های علی (ع) و توجه او به داوری و سفارش و تاکید امام (ع) را در این زمینه گزارش کرده، بسی فراوان و تامل برانگیز است. آنچه در این پژوهش آمده نیز می تواند برای فراگیران و نیز متصدیان امر قضا، بسی روشن گر باشد.

کلیدواژه ها:

: امام علی (ع) ، علم قضا ، قضاوت در دین اسلام ، ویژگی های قاضی ، اخلاق قضایی