هم افزایی فناوری در آموزش فیزیک: هوش مصنوعی، یادگیری سیار و شبیه سازی

آموزش فیزیک در مقطع متوسطه ی دوم به دلیل ماهیت انتزاعی مفاهیم، همواره چالشی جدی برای نظام های آموزشی بوده است. روش های سنتی مبتنی بر انتقال یک سویه اطلاعات و حل الگوریتمی مسائل، در ایجاد درک مفهومی عمیق ناکارآمدند. از این رو، پژوهش حاضر با هدف بررسی تحول پداگوژیک در آموزش فیزیک از طریق هم افزایی هوش مصنوعی، شبیه سازهای تعاملی (PhET) و پلتفرم های یادگیری سیار انجام شده است. این مطالعه با رویکردی کیفی و از نوع مروری-تحلیلی صورت گرفته و داده های آن از طریق جستجوی نظام مند در پایگاه های معتبر علمی گردآوری و با روش تحلیل مضمون بررسی شده اند. یافته ها نشان می دهد که کاربرد هدفمند شبیه سازهای PhET با مرئی سازی پدیده های نامرئی، یادگیری مبتنی بر کاوشگری را تسهیل می کند. همچنین، مدل های زبانی بزرگ (نظیر ChatGPT) با ارائه بازخورد فوری و داربست سازی شناختی، مسیر یادگیری را شخصی سازی می کنند و شبکه های اجتماعی با توسعه یادگیری غیررسمی، استمرار تعاملات علمی را رقم می زنند. با این وجود، به دلیل محدودیت های هوش مصنوعی در استدلال های عمیق و فقدان درک عاطفی، نقش عاملیت، هدایت گری و قضاوت حرفه ای معلم نه تنها کمرنگ نمی شود، بلکه اهمیتی دوچندان می یابد. در نهایت، ارتقای سواد و آمادگی هوش مصنوعی در معلمان، شرط اساسی برای بهره برداری اخلاقی و اثربخش از این فناوری ها و تربیت دانش آموزانی منتقد و خلاق است.

کلیدواژه ها:

آموزش فیزیک ، هوش مصنوعی ، شبیه سازهای تعاملی(PhET) ، یادگیری سیار ، تحول پداگوژیک