بررسی اثربخشی آموزش خودآگاهی بر سرسختی روانشناختی و خودتنظیمی هیجانی در دانش آموزان دختر دوره متوسطه شهرستان نهاوند

پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی آموزش خودآگاهی بر سرسختی روان شناختی و خودتنظیمی هیجانی دانش آموزان دختر دوره متوسطه شهرستان نهاوند انجام شده است.این پژوهش از نظر هدف، کاربردی و از نظر روش، نیمه آزمایشی است که با طراحی پیش آزمون-پس آزمون بر روی دو گروه آزمایش و کنترل اجرا شد. جامعه آماری پژوهش، دانش آموزان دختر دوره متوسطه شهرستان نهاوند در سال تحصیلی ۱۴۰۴-۱۴۰۵ بود. نمونه پژوهش شامل ۴۰ نفر بود که به صورت تصادفی ساده به دو گروه ۲۰ نفره (آزمایش و گواه) تقسیم شدند. ابزارهای گردآوری داده ها شامل پرسشنامه سرسختی روان شناختی کوباسا (۲۰۱۰)، پرسشنامه خودتنظیمی هیجانی بوفارد و همکاران (۲۰۱۲) و پروتکل آموزشی خودآگاهی کبات زین (۲۰۱۱) بود (ضریب آلفای کرونباخ به ترتیب ۰٫۸۹ و ۰٫۷۳). مداخله آموزشی در قالب هشت جلسه (۴۵ تا ۶۰ دقیقه ای) برای گروه آزمایش اجرا گردید. تحلیل داده ها با استفاده از آزمون کلموگروف-اسمیرنوف جهت بررسی نرمال بودن توزیع و سپس از آزمون های تحلیل کوواریانس (ANCOVA) و تحلیل کوواریانس چندمتغیره (MANCOVA) در نرم افزار SPSS نسخه ۲۴ انجام شد.یافته های حاصل از تجزیه و تحلیل داده ها نشان داد که آموزش خودآگاهی به طور معناداری باعث افزایش میزان سرسختی روان شناختی و بهبود خودتنظیمی هیجانی در دانش آموزان دختر گروه آزمایش نسبت به گروه گواه شده است.نتایج پژوهش موید آن است که مداخلات مبتنی بر آموزش خودآگاهی می تواند به عنوان یک راهکار کارآمد برای ارتقای توانمندی های روانی دانش آموزان مورد استفاده قرار گیرد. بر همین اساس، پیشنهاد می شود معلمان، مربیان پرورشی و والدین ضمن توجه بیشتر به برنامه های توسعه خودآگاهی، این آموزش ها را در قالب کارگاه های آموزشی و تربیتی در محیط مدرسه و خانواده اجرا نمایند.

کلیدواژه ها:

آموزش خودآگاهی ، سرسختی روان شناختی ، خودتنظیمی هیجانی.