واکاوی بازنمایی دوگانه سوژگی زنانه در ادبیات غنایی فارسی: واکاوی تقابل میان نظم درونی و آشفتگی بیرونی در ویس و رامین

پژوهش حاضر با هدف واکاوی بازنمایی دوگانه سوژگی زنانه در ادبیات غنایی فارسی، به بررسی تقابل میان دو الگوی رفتاری و روانی «نظم درونی» و «آشفتگی بیرونی» در داستان «ویس و رامین» می پردازد. مسئله اصلی تحقیق، چگونگی شکل گیری هویت زنانه در مواجهه با ساختارهای روایی و تنش های اخلاقی است. این مطالعه با روش کیفی [مثلا: توصیفی-تحلیلی] و با بهره گیری از رویکرد [مثلا: نشانه شناختی یا کهن الگویی] انجام شده است. یافته های پژوهش نشان می دهد که سوژگی زنانه در این اثر، میان دو قطب متضاد نوسان دارد: نخست، الگوی «زن متعالی درون نظم» که با حفظ ثبات عاطفی و هماهنگی با نظام ارزشی، هویت خود را تعریف می کند؛ و دوم، الگوی «زن تراژیک برون نظم» که با واکنشی هیجان گرا و گسست از نظم حاکم، به سوی فروپاشی و سرنوشت تراژیک سوق داده می شود. این تقابل، نشان دهنده کارکرد دوگانه نظم و آشفتگی در بازنمایی هویت جنسیتی در ادبیات کلاسیک فارسی است.

کلیدواژه ها:

سوژگی زنانه ، ادبیات غنایی ، نظامی گنجوی ، نظم درونی ، آشفتگی بیرونی ، ویس و رامین.