نقش هوش مصنوعی در مدیریت کلاس و کاهش مشکلات رفتاری دانش آموزان

پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش هوش مصنوعی در مدیریت کلاس و کاهش مشکلات رفتاری دانش آموزان انجام شد. این مطالعه با رویکرد کیفی-تفسیری و با بهره گیری از روش های چندگانه گردآوری داده شامل ۲۸ مصاحبه نیمه ساختاریافته با معلمان، متخصصان تربیتی و کارشناسان فناوری آموزشی، ۱۴۲ پرسشنامه تکمیل شده توسط معلمان، و تحلیل محتوای ۳۷ سند آموزشی و گزارش کلاسی از مدارس مجهز به سامانه های هوشمند انجام شد. نمونه گیری به صورت هدفمند و بر پایه اصل اشباع نظری انجام گرفت و داده های کیفی با روش تحلیل محتوا در سه مرحله کدگذاری باز، محوری و انتخابی، و داده های کمی با آمار توصیفی، استنباطی و مدل سازی معادلات ساختاری تحلیل شدند. چارچوب مفهومی پژوهش بر پنج مولفه ورودی ها، فرایندهای هوش مصنوعی، خروجی های هوشمند، مداخلات معلم و پیامدها استوار بود.نتایج تحلیل داده ها به استخراج ۴۸۷ کد اولیه، ۳۲ مضمون فرعی و ۶ مضمون اصلی منجر شد: آگاهی و نگرش معلمان، کاربردهای شناسایی شده هوش مصنوعی، سازوکارهای اثرگذاری (شناسایی زودهنگام، پیش بینی رفتار با دقت ۷۸ درصد، مداخله به موقع و بازخورد شخصی سازی شده)، پیامدها (کاهش ۳۴ درصدی رفتارهای مخرب، افزایش ۱۵ تا ۲۵ دقیقه ای زمان یادگیری و ارتقای میانگین نمرات)، چالش ها (حریم خصوصی، سوگیری الگوریتمی، کاهش ارتباط انسانی، وابستگی به فناوری و کمبود زیرساخت) و راهکارهای بهبود (توانمندسازی معلمان، تدوین چارچوب اخلاقی، طراحی انسان محور و توسعه زیرساخت ها). یافته ها نشان داد که بین استفاده از سامانه های هوشمند و کاهش مشکلات رفتاری همبستگی مثبت و معناداری وجود دارد (۶۲/۰ r = ) و مدل مفهومی پژوهش به طور معناداری تایید شد (۵۸/۰ β = ).نتیجه گیری کلی آن است که هوش مصنوعی می تواند به عنوان یک ابزار مکمل و توانمندساز در خدمت مدیریت کلاس و کاهش مشکلات رفتاری دانش آموزان قرار گیرد، مشروط بر آنکه کاربست آن بر اصول انسان محوری، اخلاق محوری، پیشگیری محوری، زمینه محوری و توانمندسازی استوار باشد.

کلیدواژه ها:

هوش مصنوعی ، مدیریت کلاس ، مشکلات رفتاری ، دانش آموزان ، یادگیری ماشین ، مدیریت رفتار.